Τεστ κοπώσεως: Σε ποια ηλικία πρέπει να κάνεις
Η ηλικία των 35 ετών αποτελεί σημαντικό σημείο για την καρδιολογική αξιολόγηση όσων αθλούνται, όμως το τεστ κοπώσεως δεν συστήνεται προληπτικά σε όλους, καθώς η ανάγκη για την εξέταση εξαρτάται και από το καρδιαγγειακό προφίλ και το επίπεδο της άσκησης.
Το τεστ κοπώσεως είναι μια εξέταση που συχνά έρχεται στο προσκήνιο όσο μεγαλώνουμε, ιδιαίτερα όταν κάποιος θέλει να αυξήσει τη σωματική του δραστηριότητα ή να ξεκινήσει πιο έντονη άσκηση.
Eίναι μία από τις εξετάσεις που χρησιμοποιούνται για να αξιολογηθεί η λειτουργία της καρδιάς κατά τη διάρκεια της σωματικής προσπάθειας.
Ο εξεταζόμενος περπατά σε διάδρομο ή κάνει ποδήλατο, ενώ καταγράφονται το ηλεκτροκαρδιογράφημα, η αρτηριακή πίεση και οι καρδιακοί παλμοί καθώς αυξάνεται σταδιακά η ένταση της άσκησης.
Το ερώτημα που προκύπτει συχνά είναι αν υπάρχει μια ηλικία από την οποία και μετά η εξέταση πρέπει να γίνεται προληπτικά. Η απάντηση δεν είναι ένα συγκεκριμένο όριο για ολόκληρο τον πληθυσμό.
Ωστόσο, από τα 35 και μετά η καρδιολογική αξιολόγηση αποκτά μεγαλύτερη σημασία για όσους αθλούνται, ιδιαίτερα όταν υπάρχουν παράγοντες καρδιαγγειακού κινδύνου ή όταν κάποιος πρόκειται να περάσει από καθιστικό τρόπο ζωής σε έντονη άσκηση.
Τι αλλάζει μετά τα 35
Οι οδηγίες της European Society of Cardiology (ESC) για την αθλητική καρδιολογία αντιμετωπίζουν διαφορετικά την αξιολόγηση των ασυμπτωματικών ανθρώπων κάτω και πάνω από τα 35 έτη.
Στους άνω των 35, η εκτίμηση του καρδιαγγειακού κινδύνου αποτελεί βασικό μέρος του ελέγχου πριν από την έντονη αθλητική δραστηριότητα.
Αυτό δεν σημαίνει ότι κάθε άνθρωπος που γίνεται 35 ετών πρέπει να κάνει τεστ κοπώσεως.
Σημαίνει ότι από αυτή την ηλικία και μετά η απόφαση για τον καρδιολογικό έλεγχο λαμβάνει περισσότερο υπόψη παράγοντες όπως η αρτηριακή πίεση, η χοληστερόλη, το κάπνισμα, ο διαβήτης, το οικογενειακό ιστορικό και το επίπεδο της φυσικής δραστηριότητας.
Πότε μπορεί να χρειαστεί τεστ κοπώσεως
Για έναν ασυμπτωματικό άνθρωπο χαμηλού καρδιαγγειακού κινδύνου, το τεστ κοπώσεως δεν αποτελεί εξέταση ρουτίνας μόνο και μόνο λόγω ηλικίας. Η U.S. Preventive Services Task Force (USPSTF) συστήνει να μην χρησιμοποιείται ηλεκτροκαρδιογράφημα ηρεμίας ή κόπωσης για προληπτικό έλεγχο ασυμπτωματικών ενηλίκων χαμηλού κινδύνου.
Για άτομα ενδιάμεσου ή υψηλού κινδύνου, τα στοιχεία δεν επαρκούν ώστε να προκύψει γενική σύσταση υπέρ ή κατά του προληπτικού ελέγχου.
Η εικόνα αλλάζει όταν συνυπάρχουν παράγοντες που αυξάνουν τον καρδιαγγειακό κίνδυνο ή όταν το άτομο πρόκειται να υποβληθεί σε υψηλής έντασης άσκηση.
Οι ευρωπαϊκές οδηγίες αναφέρουν ότι σε μεγαλύτερους ανθρώπους που δεν είναι συνηθισμένοι σε μέτρια ή έντονη σωματική δραστηριότητα, μπορεί να χρησιμοποιηθεί δοκιμασία κόπωσης ή καρδιοαναπνευστική δοκιμασία κόπωσης (CPET) για την αξιολόγηση της καρδιαγγειακής κατάστασης και της ικανότητας άσκησης.
Τι σημαίνει αυτό για κάποιον που ξεκινά γυμναστική μετά τα 40 ή τα 50
Ένας άνθρωπος που είναι 50 ή 60 ετών και θέλει να ξεκινήσει για πρώτη φορά συστηματικό τρέξιμο, ποδηλασία ή άλλη απαιτητική δραστηριότητα δεν αξιολογείται με τον ίδιο τρόπο με έναν άνθρωπο της ίδιας ηλικίας που γυμνάζεται συστηματικά εδώ και χρόνια.
Σε αυτή την περίπτωση, ο γιατρός θα συνεκτιμήσει το επίπεδο της προηγούμενης δραστηριότητας, τους παράγοντες καρδιαγγειακού κινδύνου και την ένταση της άσκησης που πρόκειται να ακολουθήσει.
Αν ο συνολικός κίνδυνος είναι αυξημένος, μπορεί να κριθεί απαραίτητος πιο αναλυτικός καρδιολογικός έλεγχος, στον οποίο μπορεί να περιλαμβάνεται και δοκιμασία κόπωσης.
Όταν υπάρχουν συμπτώματα
Ανεξάρτητα από την ηλικία, η εμφάνιση συμπτωμάτων κατά την άσκηση αλλάζει την προσέγγιση.
Πόνος ή πίεση στο στήθος, δύσπνοια που δεν δικαιολογείται από την ένταση της προσπάθειας, ζάλη, τάση για λιποθυμία ή έντονοι και ακανόνιστοι παλμοί χρειάζονται καρδιολογική αξιολόγηση.
Σε αυτές τις περιπτώσεις δεν αποφασίζεται εκ των προτέρων ότι η κατάλληλη εξέταση είναι το τεστ κοπώσεως· ο γιατρός επιλέγει τον έλεγχο ανάλογα με τα συμπτώματα και το ιστορικό.
Η δοκιμασία κόπωσης μπορεί να χρησιμοποιηθεί, μεταξύ άλλων, για την αξιολόγηση συμπτωμάτων που εμφανίζονται στην άσκηση, της αρτηριακής πίεσης κατά την προσπάθεια και αρρυθμιών που προκαλούνται από την άσκηση.
Επομένως, τα 35 δεν αποτελούν μια ηλικία στην οποία όλοι πρέπει να κάνουν τεστ κοπώσεως. Είναι, όμως, ένα σημαντικό ηλικιακό όριο στις ευρωπαϊκές οδηγίες για την καρδιαγγειακή αξιολόγηση όσων αθλούνται.
Μετά τα 40, τα 50 και ιδιαίτερα στις μεγαλύτερες ηλικίες, η εκτίμηση του καρδιαγγειακού κινδύνου και της έντασης της άσκησης γίνεται ακόμη πιο σημαντική, ενώ σε όσους ξεκινούν απαιτητική άσκηση χωρίς προηγούμενη συστηματική δραστηριότητα μπορεί να χρειαστεί και δοκιμασία κόπωσης.