Τα 3 πράγματα που επηρεάζουν περισσότερο τον μεταβολισμό σου

Ο γρήγορος ή ο αργός μεταβολισμός δεν είναι αποκλειστικά θέμα γονιδίων, αλλά η καθημερινότητά σου παίζει πολύ μεγαλύτερο ρόλο απ’ όσο φαντάζεσαι.
“Έχω αργό μεταβολισμό”. Είναι ίσως μία από τις πιο συνηθισμένες φράσεις που ακούμε όταν κάποιος δυσκολεύεται να χάσει βάρος. Για πολλούς, ο μεταβολισμός μοιάζει με κάτι προκαθορισμένο: είτε γεννήθηκες τυχερός και “καις”, είτε όχι.
Η πραγματικότητα είναι πιο σύνθετη.
Ο μεταβολισμός είναι το σύνολο των διεργασιών μέσω των οποίων το σώμα μετατρέπει την τροφή σε ενέργεια. Ακόμη κι όταν κοιμάσαι, αναπνέεις ή κάθεσαι στον καναπέ, ο οργανισμός καταναλώνει θερμίδες για να διατηρήσει τη θερμοκρασία του σώματος, τη λειτουργία των οργάνων και τις βασικές του ανάγκες.
Ναι, η ηλικία και τα γονίδια παίζουν ρόλο. Υπάρχουν όμως και παράγοντες που επηρεάζουν τον μεταβολισμό πολύ περισσότερο απ’ όσο πιστεύουν οι περισσότεροι.
1. Η μυϊκή μάζα
Αυτός είναι ίσως ο σημαντικότερος παράγοντας. Οι μύες είναι μεταβολικά πιο ενεργοί από το λιπώδη ιστό.
Με απλά λόγια, όσο μεγαλύτερη μυϊκή μάζα διαθέτει κάποιος, τόσο περισσότερες θερμίδες καταναλώνει το σώμα του ακόμη και σε κατάσταση ηρεμίας.
Γι’ αυτό και δύο άνθρωποι με το ίδιο βάρος μπορεί να έχουν διαφορετικές ενεργειακές ανάγκες.
Η προπόνηση με αντιστάσεις δεν βοηθά μόνο στη δύναμη και στη γράμμωση. Συμβάλλει και στη διατήρηση ενός πιο ενεργού μεταβολισμού, ιδιαίτερα όσο μεγαλώνουμε σε ηλικία και η φυσική απώλεια μυϊκής μάζας γίνεται πιο έντονη.
2. Η κίνηση που κάνεις μέσα στην ημέρα
Όταν μιλάμε για καύσεις, οι περισσότεροι σκέφτονται τη μία ώρα στο γυμναστήριο.
Κι όμως, οι μικρές κινήσεις της καθημερινότητας μπορούν να κάνουν τεράστια διαφορά.
Το περπάτημα μέχρι τη δουλειά, το να σηκώνεσαι συχνά από το γραφείο, οι δουλειές του σπιτιού, οι σκάλες αντί για το ασανσέρ ή ακόμη και η νευρικότητα κάποιων ανθρώπων που κινούν συνεχώς χέρια και πόδια, συνθέτουν αυτό που οι ειδικοί αποκαλούν NEAT (Non-Exercise Activity Thermogenesis).
Σε ορισμένες περιπτώσεις, το NEAT μπορεί να επηρεάζει τις ημερήσιες καύσεις περισσότερο από την οργανωμένη άσκηση.
Γι’ αυτό και δύο άτομα που γυμνάζονται το ίδιο μπορεί να έχουν εντελώς διαφορετική συνολική ενεργειακή δαπάνη.
3. Ο ύπνος και η ξεκούραση
Ο κακός ύπνος δεν επηρεάζει μόνο τη διάθεση και την ενέργειά σου.
Μελέτες έχουν δείξει ότι η χρόνια έλλειψη ύπνου μπορεί να διαταράξει ορμόνες που σχετίζονται με την πείνα και τον κορεσμό, όπως η γκρελίνη και η λεπτίνη. Αυτό συχνά οδηγεί σε αυξημένη όρεξη και μεγαλύτερη επιθυμία για τροφές πλούσιες σε ζάχαρη και λιπαρά.
Παράλληλα, όταν είμαστε κουρασμένοι, κινούμαστε λιγότερο μέσα στην ημέρα και είναι πιο πιθανό να παραλείψουμε την άσκηση.
Με άλλα λόγια, ο ύπνος δεν “ρίχνει” άμεσα τον μεταβολισμό, αλλά επηρεάζει συμπεριφορές που τελικά καθορίζουν τις συνολικές μας καύσεις.
Τι ρόλο παίζει η ηλικία;
Είναι αλήθεια ότι όσο μεγαλώνουμε ο μεταβολισμός τείνει να μειώνεται.
Ωστόσο, αυτό δεν συμβαίνει απότομα ούτε αποκλειστικά λόγω της ηλικίας. Σε μεγάλο βαθμό σχετίζεται με τη μείωση της μυϊκής μάζας και της καθημερινής δραστηριότητας.
Γι’ αυτό και άνθρωποι που συνεχίζουν να γυμνάζονται, να περπατούν και να παραμένουν δραστήριοι διατηρούν καλύτερα τον μεταβολισμό τους σε σχέση με όσους υιοθετούν έναν πιο καθιστικό τρόπο ζωής.
Ο μεταβολισμός δεν είναι ένας «διακόπτης» που είτε λειτουργεί είτε όχι. Ούτε μια δικαιολογία που εξηγεί τα πάντα. Ναι, υπάρχουν παράγοντες που δεν μπορούμε να ελέγξουμε. Υπάρχουν όμως και πολλοί που περνούν από το χέρι μας.
Η διατήρηση της μυϊκής μάζας, η περισσότερη κίνηση μέσα στην ημέρα και ο ποιοτικός ύπνος μπορεί να μην ακούγονται εντυπωσιακά, όμως είναι αυτά που, τελικά, επηρεάζουν περισσότερο το πόσες θερμίδες καταναλώνει το σώμα μας.
Και ίσως το πιο σημαντικό είναι ότι δεν χρειάζονται ακραίες λύσεις, αλλά μικρές συνήθειες που επαναλαμβάνονται καθημερινά.