FORMULA 1

Οι δυσεπίλυτες επιπλοκές για τη F1 από την επικείμενη ματαίωση των GP του Μπαχρέιν και της Τζέντα

Florent Gooden / DPPI / Scuderia Ferrari Press Office

Η Formula 1 και η FIA φέρεται ότι θα ανακοινώσουν και επίσημα τις προσεχείς ημέρες τη ματαίωση των δύο GP του Απριλίου στο Μπαχρέιν (12/4) και στη Σαουδική Αραβία (19/4) λόγω της συνεχιζόμενης σύρραξης στη Μέση Ανατολή. Αυτό προκαλεί μια σειρά από προβλήματα σε ένα ήδη περίπλοκο σπορ.

Είναι προφανές πως οποιαδήποτε αθλητική και οικονομική δραστηριότητα περνά σε δεύτερη μοίρα εμπρός στις τραγικές συνέπειες ενός πολέμου, συνεπώς η ματαίωση του 4ου και 5ου αγώνα του φετινού πρωταθλήματος της Formula 1 στη Μανάμα και στη Τζέντα είναι δευτερεύουσας σημασίας.

Είναι, επίσης, μια απόφαση λογική για την προστασία των εκατοντάδων εργαζόμενων στο σπορ, μετά τις επιθέσεις της Τεχεράνης με drones και βαλλιστικούς πυραύλους σε πολλές χώρες του Κόλπου – ως αντίποινα για την επίθεση που δέχθηκε το Ιράν από τις ΗΠΑ και το Ισραήλ στο τέλος του Φεβρουαρίου.

Τις πρώτες μέρες των εχθροπραξιών το Ιράν έπληξε τη βάση του 5ου αμερικανικού στόλου στη Μανάμα του Μπαχρέιν, κοντά στην πίστα του Σακίρ, και έπειτα η χώρα έγινε στόχος νέων επιθέσεων – ενώ ενώ πύραυλοι εκτοξεύθηκαν επίσης προς αμερικανικές βάσεις στο Κατάρ, στο Ντουμπάι και στο Άμπου Ντάμπι. Οι εξελίξεις αυτές έκαναν αμέσως σαφές ότι το GP του Μπαχρέιν, στις 10-12 Απριλίου, θα ήταν σχεδόν απίθανο να διοργανωθεί.

Παρόλα αυτά, η Σαουδική Αραβία πίεζε για τη διεξαγωγή του αγώνα της, προβάλλοντας ως δικαιολογία ότι η Τζέντα -που φιλοξενεί το GP- βρίσκεται στην Ερυθρά Θάλασσα, αρκετά μακριά από το επίκεντρο των εχθροπραξιών, και δεν έχει τα ίδια προβλήματα στον εναέριο χώρο της που αντιμετωπίζουν οι χώρες του Περσικού Κόλπου.

Φερνάντο Αλόνσο, Aston Martin AMR25, GP Σαουδικής Αραβίας 2025 Rudy Carezzevoli/Getty Images/Aston Martin F1 Media

Ωστόσο, τόσο το Μπαχρέιν όσο και η Σαουδική Αραβία θεωρούνται εμπόλεμες ζώνες, ενώ επιπλέον υπάρχει και ένα κακό ιστορικό στη δεύτερη. Το Μάρτιο του 2022 είχε γίνει στόχος των ανταρτών Χούθι της Υεμένης εγκατάσταση της πετρελαϊκής εταιρείας Aramco κοντά στη Τζέντα, 20 χιλιόμετρα μακριά από το σιρκουί της Formula 1 τις μέρες του αγώνα, λόγω της εμπλοκής της Σαουδικής Αραβίας στον πόλεμο της Υεμένης, στα νότια σύνορα της χώρας.

Παρότι η διέξενη αυτή αποκλιμακώθηκε τα τελευταία χρόνια, οι Χούθι πρόσφατα προχώρησαν σε νέες απειλές προς τη ναυσιπλοΐα στην Ερυθρά Θάλασσα και προς τη Διώρυγα του Σουέζ, και άλλες απειλές προς τη Σαουδική Αραβία για τις συνεχιζόμενες στρατιωτικές της επιχειρήσεις στην περιοχή.

Η αυξανόμενη ένταση στη Μέση Ανατολή και στον Περσικό Κόλπο εντείνει το κλίμα, και σε ό,τι αφορά στο GP της Τζέντα πρέπει να συνοπολογίσουμε ότι η -κρατική- Aramco είναι χορηγός τόσο της F1 όσο και της Aston Martin F1. Η πιθανότητα κλιμάκωσης και αντιποίνων σε μια εκδήλωση παγκόσμιου ενδιαφέροντος, όπως το GP της Τζέντα, εξακολουθεί είναι μια σημαντική ανησυχία.

Οι δύο αυτοί αγώνες είναι αλληλένδετοι σχετικά με τον προγραμματισμό της μεταφοράς του εξοπλισμού της F1 και των ομάδων. Το πρόβλημα είναι ότι, παρότι η Formula 1 βρίσκεται αυτή τη στιγμή στην Κίνα και στη συνέχεια ακολουθεί η Ιαπωνία (στις 29 Μαρτίου), οι ομάδες εξακολουθούν να έχουν θαλάσσια φορτία τόσο στο Μπαχρέιν -ιδιαίτερα μετά τις χειμερινές δοκιμές του Σακίρ- όσο και στη Σαουδική Αραβία, κάτι που προκαλεί μεγάλα προβλήματα σε επίπεδο προγραμματισμού.

“Όλα αυτά είναι ήδη οργανωμένα, οπότε ακόμη κι αν θέλουμε να τα μετακινήσουμε, θα πρέπει να στείλουμε κάποιον να τα μαζέψει, κάτι που είναι αδύνατο” είπε ο Αγιάο Κομάτσου, διευθυντής της Haas F1. “Ό,τι βρίσκεται στο Μπαχρέιν δεν πρόκειται να πάει πουθενά. Είναι μεγάλο πρόβλημα – ειλικρινά, όσο πιο γρήγορα μάθουμε τι θα γίνει, τόσο το καλύτερο”, συνέχισε ο Ιάπωνας.

Δεδομένων των παραπάνω, η ματαίωση των δύο αυτών GP μοιάζει αναπόφευκτη, αλλά η -κάτοχος των εμπορικών δικαιωμάτων του σπορ- Liberty Media και η FIA καλούνται να επιλύσουν πολύπλοκα ζητήματα και όλες τις νομικές και λογιστικές επιπλοκές της ματαίωσης δύο αγώνων που καταβάλλουν μαζί περίπου 100 εκατομμύρια δολάρια το χρόνο ως παράβολο στη Formula 1 – μέρος εκ των οποίων θα καταβαλλόταν στις ομάδες, βάσει του Συμφώνου Κονκόρντ που διέπει τις εμπορικές συμφωνίες του σπορ.

Όμως στη Μελβούρνη ο διευθύνων σύμβουλος της McLaren (ομάδας που ανήκει στο κρατικό επενδυτικό ταμέιο του Μπαχρέιν), Ζακ Μπράουν, ανέφερε ότι τα οικονομικά δεν θα αποτελέσουν τον καθοριστικό παράγοντα.

“Προφανώς το άθλημα, εμείς οι ίδιοι, οι φίλαθλοι, οι συνεργάτες μας και η αγωνιστική μας ομάδα – όλα αυτά θα έχουν τη μέγιστη σημασία από την πλευρά της ασφάλειας. Αν υπάρξει κάποια μικρή οικονομική επίπτωση, τότε ας υπάρξει, με όλα όσα συμβαίνουν”, δήλωσε Αμερικανός.

Ο Αγιάο Κομάτσου συνέχισε σχετικά με την απόφαση ματαίωσης των δύο αγώνων ότι “πρέπει να γνωρίζουμε σίγουρα μέσα στην εβδομάδα που έρχεται, και σίγουρα θα το γνωρίζουμε”. Άλλες πηγές τοποθετούν την επίσημη ανκοίνωση της FIA στις 20 Μαρτίου.

Σαρλ Λεκλέρ, Ferrari SF-25, GP Σαουδικής Αραβίας 2025 Florent Gooden / DPPI / Scuderia Ferrari Press Office

Σε περίπτωση που επιβεβαιωθεί ότι οι αγώνες του Μπαχρέιν και της Τζέντα ματαιωθούν, θα αφαιρεθούν από το καλεντάρι και δεν θα αντικατασταθούν από αγώνες σε άλλες χώρες – κάτι που θα αφήσει ένα κενό πέντε εβδομάδων μεταξύ των GP Ιαπωνίας στις 29 Μαρτίου και του Μαϊάμι στις 3 Μαΐου.

Επίσης, φαντάζει πολύ μακρινό το σενάριο να διεξαχθούν κάποια άλλη στιγμή μέσα στη χρονιά. Παρότι εξετάστηκε το ενδεχόμενο ο αγώνας της Τζέντα να μεταφερθεί στο κενό ανάμεσα στο Μαϊάμι και το Μόντρεαλ, αυτό θεωρείται ιδιαίτερα δύσκολο σε επίπεδο μεταφορών και παραμένει ευάλωτο σε περαιτέρω διαταραχές αν η σύγκρουση συνεχιστεί.

Γίνεται κατανοητό ότι μία ακόμη επιλογή που εξετάστηκε ήταν η διεξαγωγή δύο διαδοχικών αγώνων στη Σουζούκα, όμως το βασικό εμπόδιο αφορά στη δυνατότητα των Ιαπώνων να αυξήσουν σε τόσο σύντομο χρονικό διάστημα τις πωλήσεις εισιτηρίων για έναν δεύτερο αγώνα ώστε να είναι οικονομικά βιώσιμος.

Αρκετές πίστες φιλοξένησαν διαδοχικούς αγώνες χωρίς θεατές κατά τη διάρκεια της πανδημίας του Covid19, αλλά εκείνη η κατάσταση ήταν εντελώς διαφορετική καθώς τότε η Formula 1 ουσιαστικά “ενοικίαζε” τις πίστες για να εκπληρώσει τις τηλεοπτικές της υποχρεώσεις, αντί για το συνηθισμένο μοντέλο όπου ο διοργανωτής ενός αγώνα πληρώνει τον κάτοχο των εμπορικών δικαιωμάτων για να φιλοξενήσει το GP.

Για παρόμοιους λόγους θεωρείται απίθανο η Formula 1 να χρησιμοποιήσει ευρωπαϊκές πίστες ως αντικαταστάτριες των δύο αυτών αγώνων. Θα ήταν εξαιρετικά δύσκολο να οργανωθεί ένας εμπορικά βιώσιμος αγώνας μέσα σε λίγες εβδομάδες, καθώς αυτό δεν αφορά μόνο στην πώληση απλών εισιτηρίων αλλά και την οργάνωση της VIP φιλοξενίας, η οποία αποτελεί βασικό πυλώνα των εσόδων της Formula 1 από τα GP.

Οι εγκαταστάσεις αυτές απαιτούν σημαντική υλικοτεχνική υποδομή, όπως και τα motorhomes των ομάδων, τα οποία θα έπρεπε να βγουν από την αποθήκευση και να μεταφερθούν οδικώς.

Την ίδια στιγμή, η πίεση προς τη Formula 1 να διεξάγει όλους τους αγώνες είναι μικρότερη σε σχέση με την περίοδο της πανδημίας, καθώς το πρωτάθλημα έχει ήδη ξεπεράσει το όριο αγώνων ανά σεζόν που απαιτείται για την εκπλήρωση των τηλεοπτικών συμβολαίων.

Μάλιστα, γίνεται κατανοητό ότι η όποια πίεση υπάρχει για την αντικατάσταση των αγώνων του Μπαχρέιν και της Σαουδικής Αραβίας προέρχεται κυρίως από τις ίδιες τις ομάδες, οι οποίες θέλουν να προστατεύσουν το μερίδιό τους από τα εμπορικά έσοδα της Formula 1 – κάτι που φυσικά δεν αναφέρεται δημόσια.

Από το κενό των πέντε εβδομάδων, παράλληλα, προκύπτει κι ένα άλλο, αγωνιστικής φύσεως πρόβλημα. Ο αγώνας του Μαϊάμι θα θεωρηθεί τώρα ο 4ος γύρος του πρωταθλήματος, ή τυπικά θα εξακολουθήσει να είναι ο 6ος της χρονιάς; Αυτό είναι πολύ πιο σημαντικό από όσο αρχικά ακούγεται.

Στον 6ο αγώνα της χρονιάς ενεργοποιείται για τις ομάδες η συμφωνία ADUO (Additional Development Opportunity) που επιτρέπει στις ομάδες των οποίων η μονάδα ισχύος υστερεί από την κορυφαία, να αρχίσουν την εξέλιξη των κινητήρων τους.

Με βάση τη συμφωνία αυτή, οι κατασκευαστές που υστερούν μπορούν να ξεκινήσουν τις αλλαγές σε καθοριστικούς τομείς της απόδοσης και της διαχείρισης της ηλεκτρικής ενέργειας στον υβριδικό κινητήρα τους. Κάτι τέτοιο, που είναι σαφές ότι θα ήταν ευεργετικό π.χ. για την Aston Martin-Honda, πλέον δεν είναι σαφές αν μπορεί να γίνει από το Μαϊάμι, ή δύο αγώνες πιο μετά.

Παράλληλα, οι Ferrari, Red Bull και McLaren μπορούν να εκμεταλλευτούν στο έπακρο αυτό το κενό πέντε εβδομάδων για να καταφέρουν να εξελίξουν το πρώτο μεγάλο πακέτο αναβάθμισής των μονοθεσίων τους, με την ελπίδα να κλείσουν λίγο τη διαφορά που τις χωρίζει από τη Mercedes. Έτσι, αυτό το κενό μπορεί να διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στην αγωνιστική εξέλιξη της σεζόν.