O Άιρτον Σένα ήθελε να μεταγραφεί στη Ferrari το 1994 -και η Ιστορία της F1 θα ήταν εντελώς διαφορετική

Η τραγική Πρωτομαγιά του 1994 και το δυστύχημα του Άιρτον Σένα στην Ίμολα δεν μας στέρησε μόνο έναν από τους σπουδαιότερους οδηγούς της ιστορίας της Formula 1, κατά πολλούς τη σπουδαιότερη προσωπικότητα που έχει περάσει από το σπορ, αλλά και μια συνεργασία που θα ήταν βιβλική: του Βραζιλιάνου tricampeao με τη Scuderia Ferrari.

Για την ακρίβεια, δεν θα είχε καν συμβεί αν ο τότε διευθυντής της Scuderia, Ζαν Τοντ, είχε δεχθεί την πρόταση του Σένα να μεταβεί στο Μαρανέλο από το 1994 κιόλας. Η συνάντηση των δύο, όπως αποκάλυψε σε πρόσφατη συνέντευξή του ο Τοντ, έγινε το Σεπτέμβριο του 1993, και ήταν επιθυμία του ίδιου του Βραζιλιάνου να μεταβεί στη Ferrari από το 1994 κιόλας.

Ο Τοντ είχε μόλις διοριστεί στη θέση του διευθυντή της Scuderia από τον πρόεδρο της Ferrari, Λούκα ντι Μοντεζέμολο, και επέλεξε να τιμήσει τα ήδη υπογεγραμμένα συμβόλαια που είχε για το ‘94 με τους Γκέρχαρντ Μπέργκερ και Ζαν Αλεζί – με στόχο να προσελκύσει τον Σένα το 1995.

Η Williams 1992-’93 είχε αναδυθεί στην υπερδύναμη και πρωταθλήτρια της Formula 1, και ο Σένα επιθυμούσε διακαώς να μεταβεί στην αγγλική ομάδα μετά τον τελευταίο του τίτλου με τη McLaren και την αποχώρηση της Honda, το 1991.

Από την άλλη, έχει γίνει πλέον γνωστό ότι μία από τις ισχυρότερες φιλοδοξίες του Βραζιλιάνου ήταν να οδηγήσει για τη Ferrari, όπως ισχυρίστηκε σε μια σύγχρονη συνέντευξή του ο αδερφός του Άιρτον, Λεονάρντο.

Ατυχώς κατέληξε στη Williams, όπου οδηγώντας την άκρως προβληματική FW16 έχασε τη ζωή του στο δυστύχημα της Πρωτομαγιάς του 1994, στη στροφή Ταμπουρέλο της Ίμολα. Και η συνεργασία Σένα-Ferrari, που θα ήταν βιβλική και θα χάρασσε διαφορετικά την Ιστορία του σπορ, έμεινε ένα ανεκπλήρωτο όνειρο.

Εξηγώντας το νεφέλωμα αυτό ενόψει του 1994, ο Τοντ είπε μιλώντας στο podcast High Performance: “Η Ferrari δεν είχε επιτυχίες και αναζητούσε απεγνωσμένα ηγεσία. Πέρασε πολύς καιρός από τη στιγμή που προτάθηκε το όνομά μου μέχρι να τους συναντήσω πραγματικά.

Όλοι μου έλεγαν ‘μην πας εκεί, δεν θα αντέξεις περισσότερο από δύο χρόνια’. Και για εκείνους, το να προσλάβουν έναν ξένο χωρίς εμπειρία στη Formula 1 ήταν μια μεγάλη αλλαγή. Νομίζω ότι οι συζητήσεις ξεκίνησαν τον Αύγουστο του 1992 και ολοκληρώθηκαν τον Μάρτιο του 1993. Το πρώτο όνειρο για το οποίο μίλησα ήταν ο Άιρτον Σένα.

Στο Ιταλικό Grand Prix του 1993 στη Μόντσα, θυμάμαι ότι ήρθε στο δωμάτιό μου στη Villa d’Este. Μέναμε στο ίδιο ξενοδοχείο και περάσαμε μέρος της νύχτας μαζί συζητώντας τη μεταγραφή του στη Ferrari. Ήθελε να έρθει, αλλά το 1994.

Ωστόσο, για το 1994 είχαμε ήδη συμβόλαια με τον Γκέρχαρντ Μπέργκερ και τον Ζαν Αλεζί. Έτσι του είπα ότι δεν θα ήταν δυνατόν, πρώτον επειδή δεν θα ήμασταν αρκετά ανταγωνιστικοί και δεύτερον επειδή είχαμε ήδη τον Ζαν και τον Γκέρχαρντ.

Μου απάντησε ότι στη Formula 1 τα συμβόλαια δεν έχουν σημασία, και του είπα ότι για μένα ένα συμβόλαιο είναι σημαντικό. Τον ήθελα για το 1995.

Έχω ακούσει ότι υπήρχαν επαφές πριν φτάσω εγώ, αλλά δεν μπορώ να μιλήσω γι’ αυτό γιατί δεν γνωρίζω τίποτα”, πρόσθεσε ο Τοντ. “Όσον αφορά εμένα, τον Σεπτέμβριο του 1993 συζητήσαμε τον ερχομό του για το 1995, αλλά εκείνος ήθελε να έρθει ήδη από το 1994, γι’ αυτό και πήγε στη Williams. Έτσι, το 1994 και το 1995 ξαναχτίσαμε την ομάδα και γνωρίζαμε ότι το 1996 θα ήταν η σωστή χρονιά για να στοχεύσουμε ψηλά”.

Η πρώτη χαμένη ευκαιρία του 1991
Οι επαφές Σένα-Ferrari, που ανάφερε ο Τοντ, συνέβησαν το 1990 ενόψει της σεζόν του 1991, όπως αναφέρει ο ιταλικός Τύπος. Το όνομα Άιρτον Σένα άρχισε να ακούγεται στο Μαρανέλο από την εποχή του Έντσο Φερράρι, ο οποίος εντυπωσιάστηκε από το ταλέντο του Βραζιλιάνου μετά το GP του Μονακό το 1984.

Πέντε χρόνια μετά, στο GP του Μονακό το 1989 ο Τσέζαρε Φιόριο -τότε αγωνιστικός διευθυντής της Ferrari- προσέγγισε τον Σένα μέσω του Άντζελο Όρσι, γνωστού φωτογράφου του περιοδικού Autosprint και στενού φίλου του Βραζιλιάνου. Ο Σένα έδειξε αμέσως μεγάλο ενδιαφέρον, ζητώντας οι επαφές να παραμείνουν άκρως μυστικές.

Ο Φιόρι ήθελε να κλειδώσει τη μεταγραφή και να τον προσελκύσει στη Ferrari. Οι δύο πλευρές έδειχναν ευθυγραμμισμένες ως προς τους όρους, ωστόσο η υπογραφή για το 1990 ήταν αδύνατη λόγω του ισχύοντος συμβολαίου του Σένα με τη McLaren. Η συζήτηση για το 1991, όμως, παρέμενε ανοιχτή.

Οι διαπραγματεύσεις διεξήχθησαν υπό άκρα μυστικότητα, όπως είχε ζητήσει ο Σένα, με συναντήσεις στο Μόντε Κάρλο και στο Σάο Πάολο, την πατρίδα του πρωταθλητή, μακριά από τα βλέμματα του πάντοκ. Οι επαφές συνεχίστηκαν την άνοιξη του 1990, μετά το GP Βραζιλίας, όταν ο Φιόριο επισκέφθηκε απευθείας το σπίτι του Σένα αντί να επιστρέψει στην Ιταλία.

Η διαδικασία ήταν μακρά, απαιτητική και εξαντλητική, χωρίς τη συμμετοχή νομικών εκπροσώπων, καθώς ο Φιόριο διέθετε πλήρη εξουσιοδότηση από τη Ferrari. Σε όλη τη διάρκεια, ο Σένα ήταν ιδιαίτερα προσεκτικός και απαιτητικός.

Μέχρι τον Ιούλιο του 1990, ο Άιρτον Σένα είχε ουσιαστικά μπει στον δρόμο για τη Ferrari, με προσύμφωνο να έχει συνταχθεί και υπογραφεί. Δεσμευόταν να αγωνιστεί με τη Scuderia τις σεζόν 1991 και 1992. Η συμφωνία περιλάμβανε μισθό υψηλότερο από του Αλέν Προστ, μπόνους, χορηγίες και ακόμη και μία Ferrari F40.

Μετά το GP Γαλλίας του 1990, ο Φιόριο παρουσίασε το προσύμφωνο στη διοίκηση της Ferrari, όμως η τελική υπογραφή δεν ήρθε ποτέ. Εκείνη την περίοδο, ο Προστ αγωνιζόταν ήδη για την ιταλική ομάδα, έχοντας δίπλα του στο γκαράζ τον Νάιτζελ Μάνσελ.

Ο λόγος που η συμφωνία δεν προχώρησε εξηγήθηκε χρόνια μετά από τον ίδιο τον Φιόριο. Σύμφωνα με τον Ιταλό, ο τότε διευθύνων σύμβουλος της Ferrari, Πιέτρο Φουζάρο, αντέδρασε αρνητικά επειδή παρακάμφθηκε στη διαδικασία.

Παράλληλα, θεωρούσε λάθος να συνυπάρξουν οι Άιρτον Σένα και Αλέν Προστ στην ίδια ομάδα, λόγω του μεταξύ τους επεισοδιακού παρελθόντος στη McLaren. Ενημέρωσε άμεσα τον Προστ για το προσύμφωνο, με αποτέλεσμα ο Γάλλος να ζητήσει κατευθείαν συνάντηση με τον Τζιάνι Ανιέλι – πρόεδρο του ομίλου της Fiat.

Εκείνη την περίοδο, ο Γάλλος απέδιδε στο μέγιστο, φέρνοντας εξαιρετικά αποτελέσματα, κι έτσι από την πλευρά της διοίκησης ικανοποιήθηκαν όλα τα αιτήματά του. Μετά τη συνάντηση με τον Ανιέλι, ανακοίνωσε ότι είχε υπογράψει και για το 1991. Η επιβεβαίωσή του απέκλεισε αυτόματα τον Σένα από τη Ferrari. Η απόφαση αιφνιδίασε πολλούς, όμως ως επιλογή του Ανιέλι ήταν αδιαπραγμάτευτη.

Ο Φουζάρο αποκάλυψε αργότερα ότι προσπάθησε ξανά να προσελκύσει τον Σένα στη Ferrari, αναγνωρίζοντας και την εμπορική σημασία για τη Fiat στη βραζιλιάνικη αγορά. Ωστόσο, η προσπάθεια δεν καρποφόρησε ούτε αυτή τη φορά.

Η σεζόν του 1991 αποδείχθηκε δύσκολη για τη Ferrari. Καθώς ο Σένα όδευε για το τρίτο και τελευταίο του πρωτάθλημα, ο Τζέσαρε Φιόριο αποχώρησε μετά από τέσσερις αγώνες, ενώ ο Προστ απολύθηκε αιφνιδιαστικά μετά το GP Ιαπωνίας, όταν χαρακτήρισε το ιταλικό μονοθέσιο “φορτηγό”. Σήμερα, ο Φιόριο διατηρεί ακόμη στο συρτάρι του ένα αντίγραφο του υπογεγραμμένου προσυμφώνου του με τον Άιρτον Σένα.