14ος Ημιμαραθώνιος Αθήνας: Η σπουδαία πολιτιστική κληρονομιά που θα συναντήσεις τρέχοντας

Μπορεί κάθε δρομέας του Ημιμαραθωνίου να έχει αντιπάλους τον χρόνο, την αντοχή και, εν τέλει, τον ίδιο του τον εαυτό. Έχει, όμως, και έναν μοναδικό σύμμαχο που τον παροτρύνει να συνεχίσει και να φτάσει στον τερματισμό.

Κι αυτός δεν είναι άλλος από την ίδια την πόλη: γεμάτη ιστορία, τοπόσημα και κτίρια-κοσμήματα που αφηγούνται το παρελθόν της.

Μαζί με τη χαρά της συμμετοχής, θα έχετε την ευκαιρία να ακολουθήσετε μια διαδρομή γεμάτη πολιτιστικούς θησαυρούς.

Να προσέξετε όσα διαφεύγουν στην καθημερινότητα και να αισθανθείτε πως ο αθλητισμός και ο πολιτισμός συναντιούνται στον ίδιο δρόμο.

Ρίξτε μια ματιά γύρω σας. Η Αθήνα τρέχει μαζί σας.

Πλατεία Συντάγματος: Μέχρι το 1834 ονομαζόταν «πλατεία Ανακτόρων», αλλά η πλατεία που αναμορφώθηκε μετά το 2000 από τον Δ. Μανίκα άλλαξε όνομα μετά την επανάσταση της 3ης Σεπτεμβρίου που ανάγκασε τον Όθωνα να παραχωρήσει σύνταγμα στους Έλληνες.

Βουλή των Ελλήνων: Το λιτό νεοκλασικό κτίριο σχεδιάστηκε ως ανάκτορα για τον Όθωνα βάσει σχεδίων του Βαυαρού Φ. Γκάρτνερ. Θεμελιώθηκε το 1836 και ολοκληρώθηκε το 1843.

Μνημείο Αγνώστου Στρατιώτη: Τα αποκαλυπτήρια του μνημείου που φιλοτέχνησε ο Φ. Ρωκ έγιναν στις 25 Μαρτίου 1932. Το πρώτο μνημείο αγνώστου στρατιώτη στην Ελλάδα ωστόσο ανεγέρθηκε στη Σύρο το 1858.

Εθνικός Κήπος: Ο πρώτος διαμορφωμένος χώρος πρασίνου του νέου ελληνικού κράτους καταλαμβάνει περισσότερα από 150 στρέμματα. Δημιουργήθηκε με πρωτοβουλία της Αμαλίας κι άνοιξε τις πύλες του το 1839 ακολουθώντας τα ευρωπαϊκά πάρκα του 19ου αιώνα. Στην αρχαιότητα τμήμα του ήταν ο ιδιωτικός κήπος του φιλόσοφου και βοτανολόγου Θεόφραστου.

Ζάππειον Μέγαρο: Το εκθεσιακό και συνεδριακό κέντρο σε σχέδια του Θεόφιλου Χάνσεν υλοποιήθηκε χάρη στη γενναιοδωρία του ευεργέτη Ευαγγέλη Ζάππα. Εγκαινιάστηκε το 1888 και στη μακρά ιστορία του φιλοξένησε από αγώνες ξιφασκίας έως το Εθνικό Ίδρυμα Ραδιοφωνίας, αλλά και την τελετή υπογραφής ένταξης της Ελλάδας στην ΕΟΚ, το 1981.

Πανεπιστήμιο: Το πρώτο από τα τρία κτίρια που συνθέτουν την τριλογία ολοκληρώθηκε το 1864 σε σχέδια του Δανού αρχιτέκτονα Χ. Κ. Χάνσεν. Στην πρόσοψη τοποθετήθηκαν διαδοχικά οι ανδριάντες του Ρήγα Φεραίου (το 1871), του πατριάρχη Γρηγόριου Ε’ (το 1872), του Αδαμάντιου Κοραή (το 1875), του Γλάδστωνα (το 1885) και του Ιωάννη Καποδίστρια (το 1928).

Ακαδημία Αθηνών: Από πεντελικό μάρμαρο το κτίριο ιωνικού ρυθμού ολοκληρώθηκε το 1885 χάρη σε δωρεά του Σ. Σίνα και βάσει σχεδίων του Θ. Χάνσεν ολοκληρώθηκε το 1885. Η Ακαδημία ωστόσο ιδρύθηκε το 1926 και μέχρι τότε φιλοξένησε άλλες χρήσεις.

Εθνική Βιβλιοθήκη: Τελευταία από τα τρία κτίρια η δωρικού ρυθμού Εθνική Βιβλιοθήκη ολοκληρώθηκε το 1902 σε σχέδια του Θ. Χάνσεν και με χορηγία των αδελφών Βαλλιάνου. Τα γλυπτά στα αετώματα δεν φιλοτεχνήθηκαν για οικονομικούς λόγους.

Εθνικό Ιστορικό Μουσείο: Ένα από τα πρώτα σπίτια της απελευθερωμένης από τους Τούρκους Αθήνας το κτίριο ανήκε στον τραπεζίτη Α. Κοντόσταυλου. Το 1834 λειτούργησε ως προσωρινό ανάκτορο του Όθωνα. Ακολουθώντας τον νεοκλασικό ρυθμό στέγασε τη Βουλή των Ελλήνων από το 1875 ως το 1935. Σήμερα φιλοξενεί το Μουσείο της Ιστορικής και Εθνολογικής Εταιρείας της Ελλάδος.

Άγαλμα Κολοκοτρώνη: Έργο του Λ. Σώχου κατασκευάστηκε το 1900 στο Παρίσι και στήθηκε το 1904 στην Αθήνα.

Άγαλμα Χαρίλαου Τρικούπη: Μαρμάρινο έργο του Θ. Θωμόπουλου που φιλοτεχνήθηκε το 1920 και αναγράφει τη φράση “Η Ελλάς θέλει να ζήση και θα ζήση”.

Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο: Οικοδομήθηκε μεταξύ των ετών 1866-1891, βάσει σχεδίων του Λ. Λάνγκε τροποποιημένων από τον Παναγιώτη Κάλκο (1810-1878) σε οικόπεδο που είχε δωρίσει η Ε. Τοσίτσα. Η πρόσοψη οφείλεται στον Ερνέστο Τσίλερ.

Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο: Αποτελεί το σημαντικότερο έργο του Λ. Καυταντζόγλου που υλοποιήθηκε με χρηματοδότηση του Ν. Στουρνάρη. Θεμελιώθηκε το 1862 κι ολοκληρώθηκε με τη συμβολή του Γ. Αβέρωφ.

Πλατεία Κλαυθμώνος: Στο κέντρο της δεσπόζει το μπρούτζινο γλυπτό ύψους 8 μ., έργο του Βασίλη Δωρόπουλου (1989) που συμβολίζει την “Εθνική Συμφιλίωση” και έχει δώσει ένα από τα πολλά ονόματα που κατά καιρούς έχει αλλάξει η πλατεία.

Παναθηναϊκό Στάδιο: Το όνομά του μαρτυρά ότι άρχισε να λειτουργεί για την τέλεση αγώνων στο πλαίσιο της μεγάλης γιορτής της αρχαίας Αθήνας, τα Παναθήναια. Υπολογίζεται ότι χωρούσε 50.000 θεατές. Για τους Ολυμπιακούς Αγώνες του 1896 χρειάστηκε να αναμορφωθεί και να ντυθεί εκ νέου με μάρμαρο, κόστος που κάλυψε ο Γεώργιος Αβέρωφ.

Πολεμικό Μουσείο: Το μεγαλύτερο μουσείο στρατιωτικής ιστορίας στην Ελλάδα στεγάζεται σε ένα κτίριο που σχεδίασε ο Θουκυδίδης Βαλεντής ακολουθώντας τις αρχές Μπάουχαους και στεγάζει χιλιάδες σπάνια όπλα και εξαρτήματα οπλισμού διαφόρων ιστορικών περιόδων, σημαίες και στολές.

Ιλίου Μέλαθρον: Από τα σημαντικότερα νεοκλασικά κτίρια της Αθήνας το μέγαρο – κατοικία του ανασκαφέα της Τροίας και των Μυκηνών, Ε. Σλίμαν, σε σχέδια Ε. Τσίλερ ολοκληρώθηκε το 1881. Σήμερα στεγάζει το Νομισματικό Μουσείο.

Οφθαλμιατρείο: Το βυζαντινότροπο κτίριο που ξεκίνησε να χτίζεται το 1847 σε σχέδια του Δανού αρχιτέκτονα Θ. Χάνσεν ολοκληρώθηκε από τον Λ. Καυταντζόγλου. Είναι εντυπωσιακή η αντίθεσή του με την τριλογία που ακολουθεί. Ιδρύθηκε από την ανάγκη να αντιμετωπιστούν τα οφθαλμολογικά προβλήματα των κατοίκων της Αθήνας που προκαλούσε η υπερβολική σκόνη.

Βυζαντινό Μουσείο: Ένα από τα σημαντικότερα μουσεία της Ελλάδας με συλλογές που ξεπερνούν τις 30.000 αντικείμενα – από φορητές εικόνες και εκκλησιαστικά σκεύη έως αρχιτεκτονικά μέλη – στεγάζεται στη Villa Ilissia, ένα από τα πρώτα κτίρια που ανεγέρθηκαν στην Αθήνα όταν ανακηρύχθηκε πρωτεύουσα του ελληνικού κράτους, και αποτελούσε το σπίτι της Δούκισσας της Πλακεντίας.

Ολυμπιείο: Ο μεγαλύτερος αρχαίος ναός στην Ελλάδα αφιερωμένος στον Ολύμπιο Δία. Για την ολοκλήρωσή του χρειάστηκαν επτά αιώνες. Στο εσωτερικό του υπήρχε χρυσελεφάντινο άγαλμα του θεού. Σήμερα σώζονται μόλις 15 από τους 104 κίονες που είχε αρχικά.

Πύλη Αδριανού: Ανεγέρθηκε το 131-132 μ.Χ. και αποτελούσε τοπόσημο καθώς επεσήμανε το όριο ανάμεσα στην παλιά και τη νέα πόλη της Αθήνας. Έχει ύψος 18 μ. και αποτελεί προσφορά των Αθηναίων προς τον αυτοκράτορα Αδριανό ως ένδειξη ευγνωμοσύνης για τα πολλά και μεγάλα έργα υποδομής που έκανε στην πόλη τους.

Εθνική Πινακοθήκη: Πίσω από το εντυπωσιακό υαλοστάσιο και στα 21.000 τ.μ. των ανακαινισμένων εκθεσιακών χώρων αποκαλύπτονται περισσότερα από 1.000 έργα τέχνης. Ανάμεσα στις υπογραφές μπορεί να δει κάποιος εκείνες των Δομήνικου Θεοτοκόπουλου, Ρέμπραντ και Πικάσο, όπως εκπροσώπων της νεότερης και σύγχρονης ελληνικής εικαστικής σκηνής μεταξύ των οποίων ο Νίκος Εγγονόπουλος, Γιάννης Τσαρούχης, Γιάννης Μόραλης, Αλέκος Φασιανός.

Μέγαρο Μουσικής: Ένα πολυδύναμο πολιτιστικό κέντρο με έμφαση στη μουσική λειτουργεί από το 1991 και έχει εξελιχθεί σε κεντρικό πολιτιστικό κόμβο. Στο αυστηρά γεωμετρικό μαρμάρινο κτίριό του, αλλά και στον κήπο του φιλοξενούνται συμφωνικές ορχήστρες και παραστάσεις όπερας, αλλά και συνέδρια και εικαστικές εκθέσεις.

Δρομέας: Το γλυπτό-τοπόσημο του Κώστα Βαρώτσου έχει ταυτιστεί με τον Μαραθώνιο και τον Ημιμαραθώνιο της Αθήνας καθώς βρίσκεται σε ένα κομβικό σημείο της διαδρομής και αποτελεί ένα από τα πλέον πολυφωτογραφημένα σημεία της. Από γυαλί και μέταλλο έχει ύψος 8 μ. και βρίσκεται στην πλατεία της Μεγάλης του Γένους Σχολής, απέναντι από την Πινακοθήκη, από το 1994, ενώ η αρχική εκδοχή του τοποθετήθηκε το 1988 στην πλατεία Ομονοίας, με προοπτική να παραμείνει μόνο για ένα μήνα.