Παρίσι 1991: Paris je t’aime

Του Δημήτρη Καρύδα

To Παρίσι την άνοιξη είναι υπέροχο. Βασικά, είναι υπέροχο όλες τις εποχές. Και το 1991 όταν το πατάει κάποιος για πρώτη φορά είναι ακόμη πιο όμορφο!Η αλήθεια είναι ότι το 1991 κάπως αλλιώς περιμέναμε το φάιναλ φορ. Με καραβάνια φιλάθλων του Άρη όπως στη Γάνδη, στο Μόναχο και στη Σαραγόσα. Τελικά, η κατάσταση όπως εξελίχθηκε θύμιζε λίγο από το φετινό… Μιλάνο.Με μια διαφορά: Ο Άρης δεν έπεσε θύμα κάποιας μπασκετικής υπερδύναμης αλλά πλήρωσε την ήττα του στα χιονισμένα προάστια του Λονδίνου στην παράταση από την άσημη Κίνγκστον με ένα καλάθι του “απίθανου”Ματ Κάνιγχαμ που το βράδυ παρίστανε τον μπασκετμπολίστα και το πρωί οδηγούσε φορτηγό. Τόσο καλά…

Θεία δίκη για μια ομάδα που είχε μετατραπεί σε σχολική εκδρομή υπό την καθοδήγηση του Λέσιτς.Φυσικό ακόλουθο στο Παρίσι να βρεθούμε λιγοστοί Έλληνες. Μια χούφτα δημοσιογράφοι, ο Γιάννης Γιαννάκης που δούλευε στον Πανιώνιο αλλά πρόβαρε τη θέση του μάνατζερ στον Ολυμπιακό, ο Ευθύμης Κιουμουρτζόγλου, ο διαφημιστής Ντίνος Ντέρης, νομίζω ο Λάζαρος Βορεάδης και ο πανταχού παρών (λόγω….δουλειάς) εκείνα τα χρόνια Κώστας Ρήγας που θα σφύριζε αγώνες του φάιναλ φορ. Να με συμπαθάνε κάποιοι που ενδεχόμενα ήταν εκεί και τους ξεχνάω αλλά πέρασαν και 23 χρόνια.

Μετρώντας ήδη έξι τελικούς στην… καμπούρα μου αποφάσισα να πάω στο Παρίσι πληρώνοντας από την τσέπη μου τα έξοδα για να μην χαλάσω το σερί. Συνεπώς δεν υπήρχαν λόγοι για περιττές πολυτέλειες. Ένα μικρό ξενοδοχείο στην Όπερα ήταν ότι έπρεπε για να μείνω τέσσερις μέρες. Και στα γουοκ-μαν (εντάξει αν καθίσω να εξηγήσω από πού ακούγαμε μουσική εκείνα τα χρόνια θα φάω και τις 500 λέξεις που μου ζήτησε ο Φιλέρης, οπότε ψάξτε στο google) να παίζει συνεχώς το April in Paris του Λούις Αρμστρονγκ για να είμαι μέσα στο πνεύμα.

Τουλάχιστον, η έλλειψη ελληνικής ομάδας είχε γίνει πιο… εύκολη αφού μερικές εβδομάδες νωρίτερα ο ΠΑΟΚ στην Ελβετία είχε κερδίσει το Κύπελλο Κυπελλούχων και ζούσαμε στον αστερισμό της πρώτης ελληνικής κούπας μετά από 24 χρόνια. Ήταν και το θέμα συζήτησης στα ελληνικά πηγαδάκια στο Παρίσι! Δεν μπορούσαμε να φανταστούμε τι θα επακολουθούσε.

Η βόλτα στο Παρίσι και το χαμένο στοίχημα

Το παλέ ντε Μπερσί ήταν φρέσκο, καινούργιο, στα καλύτερα του και το θαυμάζαμε με το που πατήσαμε εκεί. Ο μακαρίτης ο Συρίγος ήταν πάλι η ψυχή της παρέας. Σαν τώρα τον θυμάμαι να περπατάει στους δρόμους του Παρισιού και να τραγουδάει μεγαλόφωνα τα…. υβριστικά συνθήματα με τα οποία τον είχαν φιλοδωρήσει στο προηγούμενο φάιναλ φορ στη Σαραγόσα οι… Αρειανοί φίλαθλοι! Και από μπάσκετ; Απαλλαγμένοι από το άγχος των πολυσέλιδων στις εφημερίδες ασχοληθήκαμε μόνο με τους αγώνες. Αν θυμάμαι καλά είναι από τα λίγα φάιναλ φορ που δεν πήγα καν στην επίσημη συνέντευξη τύπου. Σιγά μην χαράμιζα την πρωινή βόλτα στο Παρίσι για να ακούσω τον Παβλίσεβιτς και τον Σκαριόλο!

Η Μπαρτσελόνα έμοιαζε με ακλόνητο φαβορί. Την είχε πάθει την προηγούμενη χρονιά σε Ισπανικό έδαφος αλλά έχοντας κάνει περίπατο στον γύρο των ομίλων (με το τότε σύστημα δεν υπήρχε ούτε ΤΟΠ-16, ούτε πλέι οφ όπως σήμερα) και παίζοντας ολοκληρωτικό μπάσκετ σάρωσε στον ημιτελικό τη Μακάμπι με διαφορά 34 πόντων. ‘’Ήρθε η ώρα της’’ λέγαμε όλοι εκτός από τον….Γιουγκοσλαβόφιλο Σκουντή. “Θα πάρει και το τρίτο η Γιουγκοπλάστικα” έλεγε όλο το τετραήμερο. Μου κόστισε 100 δολάρια η επιμονή μου στη Μπαρτσελόνα. Τόσα ήταν το αντίτιμο του στοιχήματος που του κατέβαλλα δύο λεπτά πριν τη λήξη του τελικού όταν τα τρομερά μωρά από το Σπλιτ ισοφάριζαν το ρεκόρ της Ρίγα και έπαιρναν τρίτο τίτλο στη σειρά.

Χωρίς τους φευγάτους Ράτζα και Ιβάνοιβτς η ΠΟΠ 84 (όπως λεγόταν πλέον η Γιουγκοπλάστικα) έμοιαζε εύκολη λεία για την αρμάδα της Μπαρτσελόνα. Αλλά όπως και στη Σαραγόσα έτσι και στο Παρίσι στον τελικό ο Σάβιτς ‘’έδειρε’’ αλύπητα τα θηρία της Μπαρτσελόνα, τον Ορτίθ και τον Όντι Νόρις και οι γκαρντ έβαλαν φρένο σε μια φοβερή περιφέρεια με επικεφαλής Σολοθάμπαλ, Επι, Μοντέρο και Γκαλιλέα κατεβάζοντας το σκορ και τον ρυθμό.

Η all-star ομάδα των προπονητών

Πρωταθλητές Ευρώπης για τρίτη φορά οι τύποι με τα κίτρινα, πρωταθλητής Ευρώπης χωρίς να το καταλάβει για δεύτερη φορά ο Ζέλικο Παβλίσεβιτς που όταν μετά από ένα χρόνο ήρθε στον Παναθηναϊκό και τα έκανε μούσκεμα απαντούσε με το σταθερό κλισέ του: ‘’You know 2 cups’’. Μετά μάθαμε ότι στις πρώτες σειρές πίσω από τον πάγκο καθόταν ο αφρός των Γιουγκοσλάβων προπονητών με επικεφαλής τον προφεσόρε Νίκολιτς που του έδιναν… σκονάκι! Μπορεί να μην ήταν πλέον all star ομάδα η ΠΟΠ αλλά είχε ένα μυστικό all star team προπονητών!

Ποιους κέρδισαν εκείνοι οι γηραλέοι κόουτς, αυτό το προπονητικό κονγκλάβιο; Τον Σερφ που ήταν στον πάγκο της Μακάμπι, τον Μάλκοβιτς που είχε μετακομίσει στη Μπαρτσελόνα και έχασε από την ομάδα-δημιούργημα του και τον Σέρτζιο Σκαριόλο που ήταν στον πάγκο της πρωταθλήτριας Ιταλίας Σκαβολίνι Πέζαρο.

Από μικρός….φαινότανε ο Σκαριόλο. Η Σκαβολίνι του είχε δώσει την ομάδα τη νύχτα του 1989 που οι Ιταλοί βάφτισαν ‘’η επανάσταση των βοηθών’’. Μέσα σε ένα βράδυ δύο από τις καλύτερες Ιταλικές ομάδες απέλυσαν διάσημους προπονητές και έδωσαν τη δουλειά στους βοηθούς τους. Η Σκαβολίνι είχε δείξει την πόρτα στον “ευαγγελιστή” Βαλέριο Μπιανκίνι και η Βίρτους Μπολόνια στον Νταν Πίτερσον. Με μια διαφορά: Στη μπολόνια βοηθός του Πίτερσον ήταν ένας τύπος που λεγόταν Έτορε Μεσίνα.

Στο Πέζαρο τον Σκαριόλο δεν τον αγάπησαν ποτέ! Και παρότι οδήγησε την ομάδα στον τίτλο το 1990 ο κόσμος της Σκαβολίνι στο Παρίσι του επεφύλαξε μια εξαιρετική…αντιμετώπιση. Στο τέλος του μικρού τελικού όπου η Σκαβολίνι έχασε και από τη Μακάμπι οι φανατικοί τιφόζι της Σκαβολίνι την ώρα που πήγαινε στα αποδυτήρια τον περιέλουσαν με μια δωδεκάδα αβγά φτιάχνοντας κυριολεκτικά και μεταφορικά μια….ομελέτα πάνω στα προσεκτικά χτενισμένα (και τίγκα στη μπριγιαντίνη) μαλλιά του. Μετά από λίγους μήνες απολύθηκε τελικά.

MVP ψηφίσαμε τον Κούκοτς. Αλλά η ψηφοφορία τελείωσε γύρω στο 30’ και αδικήθηκε κατάφωρα ο Σάβιτς που αληθινός ταύρος έκανε ένα φοβερό τελευταίο δεκάλεπτο και τελείωσε τον αγώνα με 27 πόντους! Όπως συμβαίνει σε αρκετά φάιναλ φορ δούλεψε πάλι το δημοσιογραφικό…μάρκετινγκ σε βάρος του μπάσκετ! Το μεγάλο όνομα ήταν ο Κούκοτς αλλά εκείνος ο τελικός ανήκε ολοκληρωτικά στον Σάβιτς.

Τελικός

Ποπ ‘84 Σπλιτ – Μπαρτσελόνα 70-65 (40-34)

Ποπ ’84 Σπλιτ (Παβλίσεβιτς): Σάβιτς 27, Λέστερ 11, Κούκοτς 8, Σρετένοβιτς 7, Περάσοβιτς 6, Παβίσεβιτς 7, Τάμπακ 2, Νάγκλιτς 2.

Μπαρτσελόνα (Μάλκοβιτς) : Ορτίθ 12, Λίσαρντ 9, Σαν Επιφάνιο 8, Νόρις 8, Σολοθάμπαλ 7, Τρούμπο 12, Μοντέρο 9, Γκαλιλέα.

Μικρός τελικός

Μακάμπι Τελ Αβίβ-Σκαβολίνι Πέζαρο: 83-81 (42-39)

Μακάμπι Τελ Αβίβ (Σερφ): Τζάμσι 22, Γκούντες 21, Ρόγιαλ 13, Χένεφελντ 12, Χόρτον 8, Μέρσερ 4, Ντάνιελ 3, Σιμς, Λίπιν.

Σκαβολίνι Πέζαρο (Σκαριόλο) : Κουκ 19, Ντέι 16, Μανίφικο 16, Γκράτσις 10, Κόστα 9, Ζαμπολίνι 5, Μπόνι 4, Γκρατόνι 2, Λαμπέλα, Καλμπίνι.

Ημιτελικοί

Μπαρτσελόνα – Μακάμπι Τελ – Αβίβ: 101-67 (50-38)

Μπαρτσελόνα (Μάλκοβιτς): Μοντέρο 25, Τρούμπο 19, Σαν Επιφάνιο 18, Ορτίθ 13, Σολοθάμπαλ 11, Νόρις 9, Γκονσάλεθ 6, Εστεγέρ, Αλμέιδα, Γκαλιλέα.

Μακάμπι Τελ Αβίβ (Σερφ ): Χόρτον 16, Ρόγιαλ 12, Σιμς 11, Τζάμσι 7, Μέρσερ 6, Ντάνιελ 5, Χένεφελντ 4, Γκούντες 4, Λίπιν 2, Κοέν.

Ποπ ’84 Σπλιτ – Σκαβολίνι Πέζαρο: 93-87 (41-45)

Ποπ ’84 Σπλιτ (Παβλίσεβιτς) : Σάβιτς 25, Περάσοβιτς 10, Κούκοτς 14, Νάγκλιτς 13, Σρετένοβιτς 13, Λέστερ 6, Τάμπακ 2, Παβίσεβιτς, Σίζμιτς, Ναουμόσκι.

Σκαβολίνι Πέζαρο (Σκαριόλο): Ντέι 29, Κουκ 24, Μανίφικο 12, Κόστα 7, Γκράτσις 6, Ζαμπολίνι 6, Μπόνι 3, Γκρατόνι, Λαμπέλα, Καλμπίνι.