“Lightning” Bolt

Και τι ρεκόρ! Έτρεξε τα 100μ. κάτω από 9.70 (για την ακρίβεια 9.69), “έσπασε” το απλησίαστο ρεκόρ του Μάικλ Τζόνσον στα 200μ. με επίδοση 19.30, ενώ με τους τρεις συμπατριώτες του “διέλυσαν” το ρεκόρ των Αμερικανών με 37.10.

Μέσα σε δύο εβδομάδες ξεπέρασε “θρύλους” του αθλήματος, όπως ο Καρλ Λιούις, καθώς ναι μεν κατέκτησε τρία χρυσά μετάλλια σε μία διοργάνωση, όπως είχε κάνει και ο Αμερικανός το 1984 στο Λος Άντζελες, αλλά συνοδεύτηκαν όλα από παγκόσμιο ρεκόρ.




Τα πρώτα χρόνια



Ο Μπολτ γεννήθηκε στο Τρελόνι της Τζαμάικα στις 21 Αυγούστου 1986. Οι γονείς του, Γουέλεσλι και Τζένιφερ, είχαν το μανάβικο της περιοχής. Σε μικρή ηλικία, ο Μπολτ θυμάται τον εαυτό του να παίζει κρίκετ και ποδόσφαιρο, ενώ τονίζει για εκείνα τα χρόνια: ”
Όταν ήμουν μικρός, δεν σκεφτόμουν τίποτα άλλο εκτός από τον αθλητισμό“.



Από μικρός είχε δείξει το ταλέντο του στους αγώνες σπριντ, καθώς συμμετείχε κάθε χρόνο στους σχολικούς αγώνες, ενώ στην ηλικία των 12 είχε καταφέρει να είναι ο ταχύτερος 100άρης στο σχολείο του, το οποίο περιελάμβανε και παιδιά μεγαλύτερά του.



Όταν πήγε στο γυμνάσιο “William Knibb Memorial High School”, ο Μπολτ συνέχισε να ασχολείται με άλλα σπορ πέραν του στίβου, αλλά ο προπονητής του στο κρίκετ πρόσεξε την ταχύτητά του και τον παρότρυνε να δοκιμάσει την τύχη του στα αγωνίσματα του σπριντ. Πρώτοι προπονητές του έφηβου Μπολτ ήταν ο παλαίμαχος 100άρης, με συμμετοχή σε Ολυμπιακούς Αγώνες, Πάμπλο ΜακΝίλ, και ο Ντουέιν Μπάρετ. Μάλιστα, το συγκεκριμένο σχολείο είχε παρελθόν σε καλούς σπρίντερ, καθώς από εκεί είχε αποφοιτήσει και ο Μάικλ Γκριν. Το 2001, ο Μπολτ κατέκτησε το αργυρό μετάλλιο στα 200 μέτρα με χρόνο 22.04 στο σχολικό πρωτάθλημα, που περιελάμβανε σχολεία από ολόκληρη την Τζαμάικα.



Ο Μακνίλ αποφάσισε πως ο Μπολτ δεν έπρεπε να περιοριστεί μόνο σε σχολικούς αγώνες και την ίδια χρονιά έλαβε μέρος στους αγώνες της Καραϊβικής “CARIFTA”. Συμμετείχε στα 200μ., όπου με χρόνο 21.81 κατέκτησε το αργυρό μετάλλιο, αλλά και στα 400μ., όπου και πάλι ήταν δεύτερος με χρόνο 48.28.




Ο Μπολτ στο παγκόσμιο στερέωμα



Η πρώτη του εμφάνιση σε παγκόσμιο επίπεδο έγινε το 2001 στο παγκόσμιο πρωτάθλημα νέων στο Ντέμπρετσεν της Ουγγαρίας. Μπορεί να πέτυχε ατομικό ρεκόρ στα 200μ. (21.73), αλλά δεν κατάφερε να πάρει την πρόκριση για τον τελικό του αγωνίσματος.



Ο Μπολτ δεν είχε πάρει στα σοβαρά τον αθλητισμό και προτιμούσε να τον έχει κάτι σαν χόμπι, καθώς δεν ήταν πειθαρχημένος και προτιμούσε να κάνει πλάκες κατά τη διάρκεια των προπονήσεων. Μάλιστα στα trials για τους αγώνες “CARIFTA” του 2002, κρύφτηκε πίσω από ένα φορτηγάκι, προκειμένου να μην λάβει μέρος στον τελικό των 200 μέτρων. Τελικά εντοπίστηκε από τις τοπικές αρχές, με τον κόσμο να κατηγορεί τον προπονητή του για το συγκεκριμένο συμβάν.



Τελικά ο Μπολτ συμμετείχε στους αγώνες, όπου σημείωσε ρεκόρ αγώνων, τόσο στα 200μ. (21.12) όσο και στα 400μ. (47.33). Λίγο καιρό αργότερα βελτίωσε ακόμα περισσότερο τις επιδόσεις του, όταν στους αγώνες νέων Κεντρικής Αμερικής και Καραϊβικής “κατέβηκε” τα 21 δευτερόλεπτα στα 200μ. (20.61), ενώ έτρεξε τα 400μ. σε 47.12.



Ο πρώην Πρωθυπουργός της χώρας, P.J. Πάτερσον, αναγνώρισε το ταλέντο του Μπολτ και κανόνισε τη μετακόμισή του στην πρωτεύουσα της χώρας, το Κίνγκστον, μαζί με τον Τζερμέιν Γκονσάλες, όπου θα έκανε προπονήσεις στην Ομοσπονδία Ερασιτεχνικού Αθλητισμού στο Πανεπιστήμιο Τεχνολογίας.



Το παγκόσμιο πρωτάθλημα juniors του 2002 ήταν η ευκαιρία του Μπολτ να αποδείξει τι πραγματικά αξίζει. Η διοργάνωση διεξαγόταν στην πατρίδα του και ο Μπολτ, σε ηλικία 15 ετών, ξεχώριζε απέναντι στους αντιπάλους του, καθώς είχε ύψος 1.96μ.!



Νίκησε στα 200μ. με επίδοση 20.61, γεγονός που τον μετέτρεψε στο νεότερο κάτοχο χρυσού μεταλλίου σε παγκόσμιο πρωτάθλημα juniors. Εκτός αυτού, ο Μπολτ πήρε και δύο αργυρά μετάλλια στις σκυταλοδρομίες 4×100μ. και 4×400μ. με την ομάδα της Τζαμάικας.



Την επόμενη χρονιά διατηρήθηκε στην κορυφή, καθώς στο παγκόσμιο πρωτάθλημα νέων κατέκτησε το χρυσό μετάλλιο με νέο ρεκόρ αγώνων (20.40), παρά τον αρνητικό άνεμο 1,1 μέτρου ανά δευτερόλεπτο! Μετά από αυτή τη νίκη του, ο “θρύλος” των 200 μέτρων, Μάικλ Τζόνσον, είχε κάτι να πει για τον πιτσιρικά Μπολτ: ”
Ό,τι είναι να κάνει, πρέπει να το κάνει μέσα σε τρία, τέσσερα, πέντε χρόνια“, υπονοώντας πως ο Τζαμαϊκανός θα ήταν απλά ένας “κομήτης” στο παγκόσμιο αθλητικό στερέωμα. Άλλωστε κάτι τέτοιο δεν είχε δηλώσει ο “πάπιας” και για τον Κώστα Κεντέρη το 2000; Πάντως, η IAAF του απένειμε τον τίτλο για το ανερχόμενο αστέρι της χρονιάς.



Οι επιτυχίες του Μπολτ τον έκαναν όλο και πιο δημοφιλή στο νησί του. Ωστόσο ο Μπολτ δεν συγκεντρωνόταν στην αθλητική του καριέρα. Προτιμούσε να τρώει junk food, να παίζει μπάσκετ και να χορεύει στα κλαμπ του Κίνγκστον.



Επόμενος στόχος για τον Μπολτ ήταν το παγκόσμιο πρωτάθλημα του Παρισιού το 2003. Η πρώτη του μεγάλη διοργάνωση σε επίπεδο ανδρών. Ένας τραυματισμός, όμως, τον άφησε πίσω στο θέμα της φυσικής κατάστασης, με συνέπεια να μην ταξιδέψει στη γαλλική πρωτεύουσα. Παρά την απουσία του, η IAAF τον τίμησε και πάλι με το βραβείο του ανερχόμενου αστεριού της χρονιάς.



Το 2004, ο Μπολτ αποφάσισε να αλλάξει προπονητή, προσλαμβάνοντας τον Φιτζ Κόλεμαν και έκανε αρχή με τη συμμετοχή του στους αγώνες “CARIFTA” στις Βερμούδες. Έγινε ο πρώτος σπρίντερ στην κατηγορία των νέων που “κατέβηκε” τα 20” στα 200μ. με επίδοση 19.93. Ένας τραυματισμός στους προσαγωγούς, όμως, του στέρησε τη συμμετοχή στο παγκόσμιο πρωτάθλημα juniors, ενώ στους Ολυμπιακούς Αγώνες της Αθήνας δεν μπόρεσε να ανταπεξέλθει στις δυσκολίες και αποκλείστηκε μόλις από τον α’ γύρο των 200μ. με επίδοση 21.05.



Νέο έτος και νέος προπονητής για τον Μπολτ, με τον Γκλεν Μιλς να τον αναλαμβάνει. Το παγκόσμιο πρωτάθλημα του Ελσίνκι φάνταζε ως η νέα ευκαιρία του Μπολτ για κάτι καλό και όπως χαρακτηριστικά τόνισε ο ίδιος: ”
Θέλω να επανορθώσω για ό,τι έγινε στην Αθήνα“. Ωστόσο η ατυχία συνεχίστηκε για τον Τζαμαϊκανό, καθώς κατά τη διάρκεια του τελικού στο Ελσίνκι τραυματίστηκε και τερμάτισε τελευταίος με χρόνο 26.27.




Ο δρόμος των επιτυχιών



Το πρώτο μετάλλιο σε επίπεδο ανδρών ήρθε για τον Μπολτ το 2006, στο Παγκόσμιο Κύπελλο της Αθήνας. Εκεί εκπροσώπησε τις χώρες της αμερικανικής ηπείρου (εκτός των ΗΠΑ) και κατέλαβε τη δεύτερη θέση με 19.96, πίσω από τον Αμερικανό Γουάλας Σπίρμον.



Το 2007 ο Μπολτ θέλησε να τρέξει και στα 100μ., αλλά ο Μιλς του είπε πως αυτό θα γίνει μόνο εάν “σπάσει” το ρεκόρ Τζαμάικας στα 200μ. Στο πρωτάθλημα της χώρας του, ο Μπολτ έτρεξε τα 200μ. σε 19.75, καταρρίπτοντας το 19.86 του Ντον Κουάρι, που κρατούσε από το 1971!



Η πρώτη παρουσία του Μπολτ σε κούρσα 100 μέτρων ήταν επί ελληνικού εδάφους. Συγκεκριμένα, ο Τζαμαϊκανός έτρεξε στα “23α Βαρδινογιάννεια” και πήρε την πρώτη θέση με επίδοση 10.03. Η δικαίωση για τον Μπολτ ήρθε στο παγκόσμιο πρωτάθλημα της Οζάκα, όπου κατέκτησε το αργυρό μετάλλιο στα 200μ., με χρόνο 19.91, πίσω από τον Αμερικανό Τάισον Γκέι, που έκανε ρεκόρ αγώνων με 19.76. Επίσης, με την ομάδα 4×100 της χώρας του και τους Ασάφα Πάουελ, Μάρβιν Άντερσον και Νέστα Κάρτερ, πήραν τη δεύτερη θέση πίσω από τους Αμερικανούς, με χρόνο 37.89, που αποτελούσε ρεκόρ Τζαμάικας.



Οι επιτυχίες γέμισαν με όρεξη τον Μπολτ και το 2008 ήταν αποφασισμένος για μεγάλα πράγματα. Στις 3 Μαΐου έτρεξε τα 100 μέτρα σε 9.76, τη δεύτερη καλύτερη επίδοση όλων των εποχών, πίσω από τον συμπατριώτη του, Ασάφα Πάουελ. Μετά από αυτήν την εμφάνιση, ο Μιλς τόνισε πως έπονται πολλά ακόμα από τον 22χρονο.



Η πρόβλεψή του ήταν γεγονός μόλις τριάντα μέρες αργότερα. Στο Reebok Grand Prix της Νέας Υόρκης, ο Τζαμαϊκανός “έσπασε” το παγκόσμιο ρεκόρ του Πάουελ και με 9.72 έγινε ο νέος “βασιλιάς” του αγωνίσματος, έχοντας πραγματοποιήσει μόλις πέντε κούρσες 100 μέτρων σε ολόκληρη την καριέρα του! Ο Γκέι τερμάτισε πίσω του και δήλωσε μετά τον αγώνα: ”
Ένιωθα τα γόνατά του να περνούν δίπλα από το πρόσωπό μου“.




“Triple-crown” στο Πεκίνο



Στους Ολυμπιακούς Αγώνες του Πεκίνου ο Μπολτ είχε τη μεγάλη του ευκαιρία να αποδείξει ποιος είναι ο ταχύτερος άνθρωπος στον κόσμο. Και φυσικά δεν την άφησε ανεκμετάλλευτη. Προκρίθηκε στον τελικό των 100 μέτρων με επιδόσεις 9.92 και 9.85 σε προημιτελικά και ημιτελικά αντίστοιχα, ενώ στον μεγάλο τελικό τερμάτισε πρώτος σε 9.69, νέο εντυπωσιακό παγκόσμιο ρεκόρ. Τον ακολούθησε μόλις με 9.89 ο Ρίτσαρντ Τόμπσον, ενώ ο Μπολτ έτρεξε χωρίς ευνοϊκό άνεμο, με τα κορδόνια του ενός παπουτσιού του λυτά και με απλωμένα τα χέρια στα τελευταία 20 μέτρα. Σύμφωνα με τον προπονητή του, το άνοιγμά του στα πρώτα 60 μέτρα θα μπορούσε να του αποφέρει ένα χρόνο γύρω στο 9.52!



Η κίνηση του Μπολτ να χτυπήσει το στήθος του λίγο πριν τον τερματισμό δεν άρεσε στο πρόεδρο της ΔΟΕ, Ζακ Ρογκ, ο οποίος τη θεώρησε ως ασέβεια προς τους αντιπάλους του. Ο Μπολτ υπερασπίστηκε άμεσα τον εαυτό του λέγοντας: ”
Δεν προσπαθούσα να κομπάσω. Όταν είδα ότι ήμουν νικητής, απλά χάρηκα“. Ο πρόεδρος της IAAF, Λαμίν Ντιάκ, υπεραμύνθηκε τον Μπολτ και δήλωσε πως ο πανηγυρισμός του ήταν κατάλληλος αν αναλογιστεί κανείς τις συνθήκες του αγώνα.



Επόμενος στόχος για τον Μπολτ το αγαπημένο του αγώνισμα, τα 200 μέτρα. Ο Τζαμαϊκανός δεν δυσκολεύτηκε ούτε εδώ να κατακτήσει το χρυσό μετάλλιο, ενώ “έσπασε” για δύο εκατοστά του δευτερολέπτου το παγκόσμιο ρεκόρ του Μάικλ Τζόνσον (19.32) με το 19.30 που σημείωσε. Έγινε έτσι ο πρώτος αθλητής μετά τον Κουάρι που κατείχε ταυτόχρονα το παγκόσμιο ρεκόρ σε 100 και 200μ., ενώ έγινε ο μοναδικός που καταρρίπτει το ρεκόρ σε αυτά τα δύο αγωνίσματα σε μία διοργάνωση Ολυμπιακών Αγώνων.



Δύο ημέρες αργότερα ο Μπολτ κατέκτησε ένα ακόμα χρυσό μετάλλιο, με την ομάδα 4×100μ. της χώρας του. Με τους Νέστα Κάρτερ, Μάικλ Φρέιτερ και Ασάφα Πάουελ, τερμάτισαν σε 37.10, σημειώνοντας νέο παγκόσμιο ρεκόρ και αφήνοντας στο παρελθόν το 37.40 των Αμερικανών.



Μετά από αυτές τις επιτυχίες του, ο Μπολτ αποφάσισε να δωρήσει 50.000 δολάρια στα παιδιά της επαρχίας Σιτσουάν στην Κίνα, που επλήγησε από το μεγάλο σεισμό του 2008. Επίσης βραβεύτηκε ως ο κορυφαίος αθλητής του 2008 από την IAAF, ενώ έλαβε κι ένα ειδικό βραβείο για τις εμφανίσεις του στους Ολυμπιακούς Αγώνες. Επόμενος στόχος για τον Τζαμαϊκανό φαντάζουν τα 400μ., όπου κι εκεί θέλει να γίνει ο νέος κάτοχος του παγκοσμίου ρεκόρ.




Χορός και κρίκετ



Πέραν των ταρτάν του στίβου, ο Μπολτ ασχολείται με πάθος με το χορό. Επίσης λατρεύει το κρίκετ, απ’ όπου προκύπτουν και τα μεγαλύτερα ινδάλματά του. Ο Ινδός Σαχίν Τεντούλκαρ, ο Κρις Γκέιλ από τις Δυτικές Ινδίες και ο Αυστραλός Μάθιου Χέιντεν θα μπορούσαν να τον καθηλώσουν όλη μέρα να παρακολουθεί κρίκετ.




Ο Μπολτ “σπάει” όλα τα ρεκόρ:









Ο τελικός των 200μ. στο Πεκίνο: