Tour de France I

Στους δρόμους του Λονδίνου, δίνεται η εκκίνηση του 94ου Ποδηλατικού Γύρου της Γαλλίας
21 ομάδες με συνολικά 189 ποδηλάτες θα ξεκινήσουν έναν απίστευτα επίπονο αγώνα διάρκειας τριών εβδομάδων και μέσα σε ακραίες καιρικές συνθήκες θα διανύσουν 3.547 χλμ εκθέτοντας τους εαυτούς τους και τα ποδήλατά τους σε διαρκείς κινδύνους, προσφέροντας παράλληλα μοναδικές στιγμές θεάματος στα εκατομμύρια των θεατών και τηλεθεατών που θα το παρακολουθήσουν ζωντανά.
Στόχος; Ένας και μοναδικός. Η κίτρινη φανέλα του νικητή με φόντο την Αψίδα του Θριάμβου στα Ηλύσια Πεδία στο Παρίσι.
Το
SPORT 24 ξεκινάει την παρουσίαση του Tour de France με σκοπό να κάνει γνωστό στους Έλληνες φιλάθλους το πλέον σκληρό και παρεξηγημένο άθλημα στον κόσμο, την επαγγελματική ποδηλασία.
Σαν εισαγωγή
Η ποδηλασία είναι ένα άθλημα με διαφορετικές ειδικότητες που σαν κοινό παρονομαστή έχουν τη χρήση του ποδήλατου. Οι κυριότερες από αυτές είναι οι εξής τρεις: Ποδηλασία σε δρόμο, ποδηλασία σε πίστα και ποδηλασία στο βουνό.
Η ποδηλασία σε δρόμο χαρακτηρίζεται από τη διεξαγωγή της σε άσφαλτο και είναι η πλέον απαιτητική σε δύναμη, φυσική αντοχή και πνευματική συγκέντρωση.
Το άθλημα εμφανίζεται για πρώτη φορά στη Δυτική Ευρώπη το 1890. Ανάμεσα στο 1890 και το 1900 «γεννιούνται» οι πρώτοι σπουδαίοι ημερήσιοι αγώνες, οι οποίοι με το πέρασμα των χρόνων ονομάζονται «κλασικές διαδρομές», μερικές από τις οποίες υφίστανται μέχρι και σήμερα, όπως η ξακουστή «Λιέζ – Μπαστόν – Λιέζ».
Το 1893 διοργανώνεται το πρώτο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα, το οποίο περιλαμβάνει δρόμους ταχύτητας και ημιαντοχής, αποκλειστικά για ερασιτέχνες ποδηλάτες. Η ποδηλασία αποτελεί Ολυμπιακό άθλημα από τους πρώτους αγώνες της Αθήνας το 1896, όταν και έγιναν μόνο αγώνες σε πίστα.
Το 1984 στο Λος Άντζελες επιτρέπεται για πρώτη φορά η συμμετοχή γυναικών, ενώ στην Ατλάντα το 1996 παίρνουν μέρος για πρώτη φορά οι επαγγελματίες ποδηλάτες και γίνεται Ολυμπιακό άθλημα το ποδήλατο του βουνού, γνωστό ως mountain bike.
Οι μεγάλοι ποδηλατικοί Γύροι των τριών εβδομάδων
Οι ποδηλατικοί αγώνες σε δρόμο διαρκούν από μία ημέρα έως και τρεις εβδομάδες. Υπάρχουν κλασικές διαδρομές μιας μέρας, τοπικοί και εθνικοί γύροι από δύο μέρες μέχρι και δυο εβδομάδες, τίποτα όμως δε συγκρίνεται με τους τρεις μεγάλους ποδηλατικούς γύρους που δεσπόζουν κάθε χρόνο στο επίσημο καλεντάρι της UCI (Παγκόσμια Ποδηλατική Ομοσπονδία).
Ο Γύρος της Ιταλίας (Giro d’Italia), ο Γύρος της Ισπανίας (Vuelta a España) και ο Γύρος της Γαλλίας (Tour de France) αποτελούν τις κορυφαίες δοκιμασίες της επαγγελματικής ποδηλασίας.
Μεγαλύτερος σε σημασία και σε πρεστίζ, αρτιότερος σε σχεδιασμό και φυσική ομορφιά, αξεπέραστος σε δυσκολία και κινδύνους και μοναδικός σε θέαμα και αγωνία είναι ο Ποδηλατικός Γύρος της Γαλλίας, το πιο απαιτητικό αθλητικό γεγονός στον κόσμο σε ότι αφορά τη φυσική κατάσταση, τη φυσιολογία του αθλητή, τη διάρκεια της απόδοσης, τη συνεχή συντήρηση του οργανισμού και πάνω απ’όλα την ψυχολογική προετοιμασία, δύναμη και αντοχή για εικοσιμία ολόκληρες μέρες.
Οι ομάδες και οι στόχοι τους
Στον Γύρο της Γαλλίας παίρνουν μέρος 20-22 ομάδες. Πρόκειται για τις κορυφαίες του πλανήτη, ενώ η οργανωτική επιτροπή κρατάει το προνόμιο των προσκλήσεων σε 2- 3 ομάδες μικρότερης δυναμικότητας για λόγους δημοσιότητας, επιβράβευσης, διαφήμισης η προώθησης του αθλήματος.
Η κάθε ομάδα αποτελείται από εννέα αθλητές. Ένας από αυτούς (μερικές φορές και δύο) είναι ο αρχηγός. Σχεδόν πάντα πρόκειται για τον καλύτερο ποδηλάτη της ομάδας, αυτόν που όλοι οι υπόλοιποι θα πρέπει να βοηθήσουν ώστε να κατακτήσει το στόχο του. Δεν είναι απαραίτητο ο στόχος κάθε αρχηγού (και κατ’ επέκταση της ομάδας του) να είναι η νίκη και η πρωτιά στην τελική βαθμολογία. Τι σημαίνει αυτό;
Ο κάθε ποδηλάτης έχει τα δικά του χαρακτηριστικά. Άλλοι είναι καλύτεροι όταν ανεβαίνουν στο βουνό, άλλοι είναι καλύτεροι όταν τρέχουν στην κατηφόρα, άλλοι έχουν αντοχή στην ευθεία, άλλοι είναι εκρηκτικοί στο σπριντ, άλλοι ξεχωρίζουν στην ατομική χρονομέτρηση και άλλοι συνδυάζουν ανάβαση και χρονόμετρο.
Αυτή η διαφορετικότητα των ποδηλατών μιας ομάδας, ορίζει από μόνη της τους ρόλους του καθενός μέσα στον αγώνα. Ανάλογα με τις ικανότητες του αρχηγού οριοθετούνται και οι στόχοι της ομάδας. Για να μην μπερδευτείτε από τόσο νωρίς, απλά θα πούμε πως τα μεγάλα ονόματα, τα φαβορί για την τελική νίκη, είναι συνήθως αυτοί οι ποδηλάτες που συνδυάζουν πολύ καλές επιδόσεις τόσο στην ανάβαση των βουνών, όσο και στην ατομική χρονομέτρηση.
Οι υπόλοιποι οκτώ, ανάλογα με τα χαρακτηριστικά του ο καθένας, προσφέρουν κάθε είδους βοήθεια στον αρχηγό τους, όποτε αυτός τη χρειαστεί. Από το να μπουν μπροστά του στην ανηφόρα και να τον «ανεβάσουν» όσο πιο ψηλά μπορούν, να τον ξεκουράσουν και να τον «θωρακίσουν» από πιθανές πτώσεις στις ατελείωτες ευθείες η λίγο πριν το τελικό σπριντ, μέχρι το να του δώσουν το ποδήλατό τους αν το δικό του έχει πάθει βλάβη σε κρίσιμη στιγμή του ετάπ, η να γυρίσουν στο αυτοκίνητο της ομάδας και να του πάνε νερό.
Η οργάνωση των ομάδων
Οι ομάδες παίρνουν το όνομά τους από τον βασικό σπόνσορα. Τα μαγιό (σ.σ.φανέλες) όμως των αθλητών είναι γεμάτα από τα λόγκο μικρότερων χορηγών. Κάθε ομάδα φοράει φανέλες και κολάν με συγκεκριμένο χρώμα, εκτός του κίτρινου, το οποίο φοράει μόνο ο πρωτοπόρος της γενικής βαθμολογίας, ώστε να μπορούν να τον ξεχωρίζουν οι υπόλοιποι αθλητές.
Όλες οι ομάδες διαθέτουν υπερσύγχρονα διώροφα πούλμαν για τις μετακινήσεις τους. Μέσα σε αυτούς τους κινούμενους «γίγαντες» μπορεί να βρει κανείς αίθουσα φαγητού, αίθουσα μασάζ, ντους, χώρο αναψυχής, χώρο για ανάπτυξη στρατηγικής, αποθήκη υλικού, αποθήκη ποδηλάτων, χώρους ξεκούρασης και ότι άλλο μπορεί να χρειαστεί η ομάδα στο διάστημα που διαρκεί ο αγώνας. Ένα κανονικό μεταφερόμενο στρατηγείο.
Για τις ανάγκες του αγώνα η κάθε ομάδα έχει συνήθως τρία έως πέντε αυτοκίνητα, τα οποία ακολουθούν τους ποδηλάτες για να τους προσφέρουν κάθε δυνατή βοήθεια. Στο αυτοκίνητο βρίσκεται ο προπονητής και οπωσδήποτε ένας μηχανικός, ενώ το όχημα μεταφέρει εφεδρικά ποδήλατα και τροχούς, νερά, ουσίες χρήσιμες στους ποδηλάτες, όπως άλατα και στερεά τροφή.
Όλα τα αυτοκίνητα είναι εξοπλισμένα με δορυφορικό σύστημα GPS και τηλεόραση, από την οποία μέσω ενός κλειστού κυκλώματος ο προπονητής μπορεί να βλέπει την εξέλιξη του αγώνα, ενώ παράλληλα μπορεί να ακούει κάθε πιθανή αλλαγή από το επίσημο ραδιόφωνο της διοργάνωσης, το Radio Tour. Ο προπονητής μπορεί ανά πάσα στιγμή να μιλάει με τους αθλητές του με σύστημα ενδοσυνεννόησης.
Τα οχήματα των ομάδων πηγαίνουν πίσω από τους ποδηλάτες σε σειρά ανάλογη της γενικής βαθμολογίας. Πρώτο το αυτοκίνητο της ομάδας του προπορευόμενου αθλητή τη συγκεκριμένη μέρα, δεύτερο αυτό του δεύτερου κ.ο.κ. Εκτός από αυτά τα οχήματα, υπάρχουν και τα επίσημα αυτοκίνητα των διοργανωτών, όλα σε χρώμα κόκκινο.
Ένα από αυτά είναι κινητό ιατρείο, ενώ υπάρχει και άλλο ένα, το οποίο προμηθεύει τους ποδηλάτες με υγρά, αν το αυτοκίνητο της ομάδας τους τη δεδομένη στιγμή βρίσκεται αρκετά πίσω και είναι δύσκολη η πρόσβαση σε αυτό.
Οι μεγάλες επαγγελματικές ποδηλατικές ομάδες διαθέτουν διευθυντή, μάνατζερ, προπονητές, μηχανικούς, μασέρ, μάγειρα και υπεύθυνο δημοσίων σχέσεων. Λίγο δύσκολο να συλλάβουμε τα μεγέθη στην Ελλάδα, όπου είναι παντελώς άγνωστη η επαγγελματική ποδηλασία, φτάνει όμως να αναφέρουμε πως στην Ισπανία, την Ιταλία, τη Γαλλία, τη Γερμανία και την Ολλανδία είναι δεύτερο δημοφιλέστερο σπορ μετά το ποδόσφαιρο. Στο Βέλγιο και την Ελβετία έρχεται πρώτο σε δημοφιλία, ενώ στις ΗΠΑ βρίσκεται ήδη στην τέταρτη θέση.
Δεν είναι τυχαίο ότι σε απόλυτους αριθμούς θέασης ο Γύρος της Γαλλίας είναι μακράν το πρώτο αθλητικό γεγονός στον κόσμο. Υπολογίζεται πως κάθε χρόνο το παρακολουθούν ζωντανά στους δρόμους γύρω στα δέκα εκατομμύρια άνθρώποι. Στους αντίστοιχους αριθμούς τηλεθέασης έρχεται στην τρίτη θέση, πίσω μόνο από τους Ολυμπιακούς αγώνες και το Μουντιάλ του ποδοσφαίρου.
Η μορφή του αγώνα
Ο Γύρος της Γαλλίας διαρκεί 23 μέρες, τις δυο από αυτές ξεκουράζονται οι αθλητές. Η κάθε αγωνιστική μέρα ονομάζεται ετάπ. Τα ετάπ, ανάλογα με τη μορφή τους χωρίζονται σε τέσσερις κατηγορίες. Ευθεία (σπριντ), βουνό (αναβάσεις), μικτά (συνδυασμός βουνού και ευθείας) και χρονομέτρηση.
Ετάπ ευθείας
Τα ετάπ ευθείας καταλήγουν συνήθως σε μαζικό σπριντ. Σχεδόν πάντα όμως αθλητές από ομάδες που δεν διαθέτουν σπρίντερ, προσπαθούν να αιφνιδιάσουν και να αποσπαστούν στην αρχή του ετάπ η κατά τη διάρκειά του, παίρνοντας χρονικές διαφορές ικανές να τους φέρουν πρώτους στη γραμμή του τερματισμού. Τότε οι ομάδες που στόχος τους είναι να κριθεί η νίκη στο σπριντ, συνεργάζονται προσπαθώντας να εκμηδενίσουν τη διαφορά των αποσπασμένων. Άλλες φορές τα καταφέρνουν, άλλες πάλι όχι, η μάχη όμως είναι δεδομένη.
Όταν το πελοτόν (με αυτό τον όρο χαρακτηρίζεται το κεντρικό και μεγάλο γκρούπ των ποδηλατών, μέσα στο οποίο συνήθως βρίσκονται όλα τα φαβορί) φτάσει σε απόσταση 10 χλμ από τον τερματισμό, χωρίς να υπάρχουν αποσπασμένοι μπροστά, αρχίζει να επιταχύνει για να αποτρέψει επιθέσεις της τελευταίας στιγμής. Οι ομάδες των σπρίντερ μπαίνουν μπροστά και επιβάλλουν λυσσασμένο ρυθμό, ώστε να φέρουν τους αρχηγούς τους σε όσο καλύτερη θέση στην τελική ευθεία. Με ταχύτητες που φτάνουν τα 60 και 70 χλμ την ώρα, ο κίνδυνος της πτώσης παραμονεύει πάντα.
Αν όλα πάνε καλά, στα τελευταία διακόσια μέτρα αναλαμβάνουν πλέον οι σπεσιαλίστες. Είναι απίστευτα θεαματικό το πώς ξεπετάγονται πίσω από τους συναθλητές τους με συνεχόμενη ορθοπεταλιά, κάνοντας «φέτες» τα ποδήλατα και ξεσπώντας όλη την αποθηκευμένη ενέργειά τους μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα πιάνοντας τα 80 χλμ. Είναι πολλές οι φορές που στα μαζικά σπριντ του Tour de France τη λύση δίνει το φωτοφίνις.
Τα ετάπ ευθείας έχουν πάντοτε τα περισσότερα χιλιόμετρα. Στη φετινή διοργάνωση το πιο μακρύ ετάπ ευθείας (αλλά και το μεγαλύτερο ολόκληρου του Γύρου) είναι το 11ο με 229 χλμ. Τα ετάπ ευθείας βρίσκονται κατά κύριο λόγο στην πρώτη εβδομάδα του Tour, όταν δεν υπάρχουν ακόμα αναβάσεις. Οι ομάδες που διαθέτουν τους καλύτερους σπρίντερ προσπαθούν να πάρουν όσες περισσότερες νίκες μπορούν , γνωρίζοντας πως με το που θα κάνουν την εμφάνισή τους οι κορφές των Άλπεων και των Πυρηναίων δε θα έχουν πλέον κανένα λόγο στον αγώνα.
Έτσι λοιπόν στόχος των ομάδων με καλούς σπρίντερ είναι να εκμηδενίσουν τις διαρκείς επιθέσεις αυτών που θέλουν να αποσπαστούν και η όσο καλύτερη προετοιμασία του τελικού σπριντ για τον αρχηγό τους. Αυτές οι ομάδες δεν έχουν στόχο την τελική νίκη, γιατί στερούνται κάποιου τόσο καλού ποδηλάτη, όμως μην ξεχνάμε πως μια απλή νίκη σε ετάπ στον Γύρο της Γαλλίας είναι τόσο σπουδαία που από μόνη της είναι ικανή να «ξελασπώσει» μια ομάδα για ολόκληρη τη σεζόν.
Στα συμβόλαια των περισσότερων ομάδων με τον βασικό σπόνσορα υπάρχουν ρήτρες που προβλέπουν αυτόματη ανανέωση της οικονομικής συμφωνίας για έναν ακόμη χρόνο, αν κατακτηθεί έστω και μια νίκη σε ετάπ του Tour de France. Και αυτό διότι μια τέτοια νίκη μπορεί να πολλαπλασιάσει τα έσοδα του χορηγού με γεωμετρική πρόοδο.
Αν και όπως είπαμε τα περισσότερα σπριντ είναι μαζεμένα στην πρώτη εβδομάδα του Tour, το σπουδαιότερο από άποψη πρεστίζ και σημασίας δεν είναι άλλο από το τελευταίο ετάπ του Γύρου, αυτό που τερματίζει στο Παρίσι, στα Ηλύσια Πεδία.
Είναι το ετάπ που αποτελεί πραγματικά τον μύχιο πόθο κάθε μεγάλου σπρίντερ, γι’ αυτό και κάθε χρόνο οι ταχύτητες που αναπτύσσονται από τις ομάδες και τα ρίσκα που παίρνουν οι σπρίντερ είναι τόσο ακραία, ώστε ο νικητής να περνάει αυτόματα στο πάνθεο των ηρώων της ποδηλασίας.
Videos
1)Απίστευτο «πάντρεμα» δυο διαφορετικών κατηγοριών της ποδηλασίας. Ο πρωταθλητής του mountain bike Dave Watson πετάει κυριολεκτικά πάνω από τους ποδηλάτες του Γύρου της Γαλλίας σε μια ανάβαση των Άλπεων!!!
2) Οι πτώσεις των ποδηλατών αποτελούν μέρος του Γύρου της Γαλλίας.
3) 1991. Τελευταίο ετάπ του Γύρου στα Ηλύσια Πεδία. Η θεαματική πτώση του μεγάλου Ουζμπέκου σπρίντερ Ντιαμολιντίν Αμπντουχαπαρόφ λίγο πριν τη γραμμή του τερματισμού.
4) Όλο το μεγαλείο της επαγγελματικής ποδηλασίας σε 5 λεπτά. Ο Λανς Άρμστρονγκ πέφτει, ο μεγάλος του αντίπαλος Γιάν Ούλριχ δεν εκμεταλλεύεται το γεγονός και αντί να φύγει στην επίθεση, τον περιμένει να ξαναγυρίσει με αποτέλεσμα να χάσει την τελική νίκη. Fair play μεγάλων αθλητών.
Στο δεύτερο μέρος του αφιερώματος που θα ακολουθήσει…
Θα αναλύσουμε τα ετάπ των αναβάσεων και της χρονομέτρησης, αφού από αυτά κρίνεται ο τελικός νικητής.
Θα κάνουμε μια μικρή αναδρομή στις ιστορικότερες και δυσκολότερες κορυφές του αγώνα και θα μάθουμε τι σημαίνουν οι τέσσερις φανέλες που φορούν οι πρωτοπόροι στις ανάλογες βαθμολογίες του αγώνα.
Επίσης θα γνωρίσουμε τους ποδηλάτες που έγραψαν τις πιο χρυσές σελίδες στο Tour de France, αρχίζοντας από τον μυθικό «κανίβαλο», τον Βέλγο Έντι Μέρξ και φτάνοντας μέχρι τον απόλυτο ρέκορντμαν νικών στη Γαλλία με επτά συνεχόμενες, τον πασίγνωστο Αμερικανό Λανς Άρμστρονγκ.