Ένα κι ένα κάνουν δύο

Ο Λουκιανός Κηλαηδόνης, έχει γράψει τη μουσική στα “απλά μαθήματα πολιτικής οικονομίας”. Ένας εξαιρετικός δίσκος σε στίχους Γιάννη Νεγρεπόντη. Σε συνδυασμό με την εποχή που κυκλοφόρησε. Το 1975 όταν ο μαρξισμός και η επανάσταση ήταν στο φόρτε τους.

Με αφορμή, λοιπόν, το αυτοδιοίκητο και την έφοδο που πήγε να κάνει ο ποπολάρος-Κοντονής στα χειμερινά ανάκτορα της ΕΠΟ, να κάνουμε σήμερα κάποια “απλά μαθήματα ποδοσφαιρικής οικονομίας”. Τι είναι αυτό το καταραμένο αυτοδιοίκητο, που οι παράγοντες της ΕΠΟ (αλλά και της ΦΙΦΑ-ΟΥΕΦΑ) κρατάνε με νύχια και με δόντια και υπερασπίζονται μέχρι την τελευταία ρανίδα του αίματός τους: Είναι απλό. Όσο “ένα κι ένα κάνουν δύο” στην “απλή αριθμητική” του Λουκιανού.

Το ένα κι ένα κάνουν δυο, στο ποδόσφαιρο, είναι Διαιτησία συν Αθλητική Δικαιοσύνη. Το αποτέλεσμα, που βγάζει η πρόσθεση είναι η εξουσία που έχει στα χέρια του, ο παράγοντας. Αυτός, που κάνει το νταραβέρι. Που είτε την μοιράζει στο σπαθί, κατά το περιβόητο “πενήντα-πενήντα” του Σάββα Θεοδωρίδη, είτε την διαθέτει στον ισχυρό, που τους σφάζει όλους στο γόνατο. Ή με το μπαμπάκι, αν είναι διακριτικός και δεν αισθάνεται καλά στη θέα του αίματος. Απλά πράγματα: Έχοντας την διαιτησία, έχω στα χέρια μου την καριέρα όλων των διαιτητών. Ποιοι να προαχθούν στον πίνακα της σουπερλίγκ. Ποιοι θα γίνουν διεθνείς. Ποιοι θα τιμωρηθούν αυστηρά για κάποιο λάθος, μέχρι που θα τους πάρω τη σφυρίχτρα, και ποιοι για το ίδιο παράπτωμα, θα πέσουν στα μαλακά. Είκοσι μέρες ή ένα μήνα έξω και στη συνέχεια ξανά στις επάλξεις.

Ο κάθε διαιτητής το ξέρει πολύ καλά αυτό το μάθημα. Και για να ανέβει τα σκαλοπάτια και να φτάσει, ύστερα από κάποια χρόνια στην κορυφή της διαιτητικής πυραμίδας, το έχει πάει το γράμμα. Είτε διακριτικά, είτε απροκάλυπτα, έχει υπηρετήσει τους ισχυρούς. Κανείς δεν είναι αθώος του αίματος. Η διαιτησία είναι Νο 1 πυλώνας της ποδοσφαιρικής εξουσίας. Και καμιά ποδοσφαιρική αρχή στον πλανήτη (τοπική ομοσπονδία ή διεθνής) δεν την αφήνει να φύγει από τα χέρια της.

Ο νο 2 πυλώνας είναι η αποκαλούμενη αθλητική δικαιοσύνη. Για το ίδιο παράπτωμα είτε η άλφα ποινή, είτε η βήτα. Ανάλογα ποιος δικάζεται. Αν είναι ισχυρός, ή αδύνατος. Αν είναι από τους δικούς μας, ή από τους άλλους. Εντάσεις γίνονται δεκτές, ή απορρίπτονται. Για τα ίδια επεισόδια, ο ένας πληρώνει τη λέζα χοντρά, ενώ κάποιος άλλος πέφτει στα μαλακά. Εσύ λοιπόν που ορίζεις τους “δικαστές”, τους ελέγχεις. Σε σένα έχουν υποχρέωση, εσένα ακούνε αν τους ζητήσεις μια χάρη. Παντού, όπου υπάρχει ποδόσφαιρο. Κατ’ αυτή την έννοια, η παρουσία εν ενεργεία δικαστικών στα πειθαρχικά όργανα, εξασφαλίζει την έξωθεν καλή μαρτυρία. Ένα μίνιμουμ αξιοπιστίας. Και χωρίς αυτό να είναι δεδομένο και απόλυτο.

Στο παρελθόν, όταν όριζαν τους αθλητικούς δικαστές οι υπουργοί, στους υπουργούς είχαν υποχρέωση και ο νοών νοείτω. Ποιος αφήνει, όμως, την εξουσία να φύγει από τα χέρια του; Γιαυτό και οι παράγοντες, όπου υπάρχει ποδόσφαιρο, θεωρούν ότι είναι αναφαίρετο και αδιαπραγμάτευτο δικαίωμά τους, ένα επιλέγουν τους “δικαστές”. Έτσι και στο νόμο Κοντονή. Το σχετικό άρθρο, άλλαξε. Οι τακτικοί δικαστές που θα συγκροτούν πλέον τις πειθαρχικές, δεν θα βγαίνουν με κλήρωση, όπως ήθελε κατ’ αρχήν ο Υφυπουργός Αθλητισμού. Θα τους ορίζει η ΕΠΟ, από κατάλογο που θα καταρτίζει το Υπουργείο Δικαιοσύνης.

Όλα αυτά είναι γνωστά από τότε που βγήκαν οι λάσπες. Και γι αυτό γίνεται μάχη για την ΕΠΟ. Επειδή προϋπόθεση όλων αυτών είναι ο έλεγχος της ομοσπονδίας, αλλά και της πλειοψηφίας της Σουπερλίγκ. Ο ορισμός των αγώνων, η μέρα και η ώρα, έχουν κάποιες φορές τη σημασία τους. Το ενδεχόμενο της αναβολής και ο ορισμός της νέας ημερομηνίας. Όποιος λοιπόν έχει την εξουσία και δεν την αφήνει από τα χέρια του και τη χρησιμοποιεί. Αυτά ισχύουν όπου υπάρχει ποδόσφαιρο. Η βία που ήταν η αφορμή για την παρέμβαση Κοντονή είναι ένα εντελώς διαφορετικό κεφάλαιο. Το κυρίαρχο είναι η δύναμη που έχει η ΕΠΟ και ο ανεξέλεγκτος τρόπος που την χρησιμοποιεί.

Διαβάζω και ξαναδιαβάζω όλες αυτές τις μέρες την αρλούμπα ότι ο Κοντονής “έχει καλές προθέσεις”. Αμέτρητες είναι οι φορές, που έχει γραφτεί αυτή η κουταμάρα. Θα μπορούσε, δηλαδή, ο Κοντονής να έχει κακές προθέσεις; Οι κακοί (υπουργοί) είναι στη φυλακή. Σαν τον Τσοχατζόπουλο.

Το ελληνικό ποδόσφαιρο, πράγματι, δεν μπορεί να πάει παρακάτω. Χειρότερα δε γίνεται. Κι αυτό δεν έχει να κάνει με το αν βάζει ή δεν βάζει λεφτά στον Παναθηναϊκό ο Αλαφούζος, κι αν ο Μελισσανίδης πήρε την ΑΕΚ τζάμπα. Όπως όμως δεν έχει καμιά σχέση η βία στα γήπεδα με την διαφθορά. Άλλο το ένα, άλλο το άλλο. Στην Αγγλία, δηλαδή, όταν σκοτωνόντουσαν (στην κυριολεξία), το ποδόσφαιρο ήταν διεφθαρμένο;

Όλα αυτά μαζί και στην κατάντια που έχει φτάσει το ελληνικό ποδόσφαιρο, συνιστούν μια δύσκολη όσο και σύνθετη εξίσωση. Όταν μάλιστα ΦΙΦΑ και ΟΥΕΦΑ και κατ’΄επέκταση η ΕΠΟ έχουν το πάνω χέρι. Αυτή την εξαιρετικά δύσκολη εξίσωση, πήγε να λύσει ο Κοντονής με ένα νόμο, που έχει γραφτεί στο γόνατο. Άγνοια, απειρία, αμετροέπεια. Ο Κοντονής, έδωσε στον εαυτό του ένα ρόλο που μόνο σε παιδικά παραμύθια θα μπορούσε να ευδοκιμήσει και να έχει αίσιο τέλος. Να δώσει μια μάχη που δεν είχε καμιά πιθανότητα να κερδίσει. Κι από ένα σημείο και μετά να επιμένει από καπρίτσιο και μόνο

Η τοποθέτηση τακτικών δικαστών, από πρώτη άποψη, συνιστά μια υποχώρηση της ΕΠΟ. Σχετικά με τους δύο πυλώνες του ποδοσφαίρου, που προαναφέραμε. Και περιμένουμε στην πορεία, από την προσεχή περίοδο να δούμε τα αποτελέσματα. Καμιά σχέση, ωστόσο, με το τέρας της βίας που υποτίθεται ότι ήθελε να δαμάσει ο Κοντονής. Σοβαροί να είμαστε. Ότι με την ψήφιση του νομοσχεδίου, δηλαδή, αρχίζει μια νέα εποχή στο ελληνικό ποδόσφαιρο κι ότι με το ηλεκτρονικό εισιτήριο και τις κάμερες στο προσεχές πρωτάθλημα, οι χούλιγκανς θα κάθονται σούζα σαν το πελαργό στο ένα πόδι. Το ότι έκανε ντόρο ο Κοντονής, έκανε. Μεγάλη φασαρία. Πήγε και ήρθε στη Ζυρίχη, φώναξε, τσακώθηκε, απείλησε, σήκωσε το δάχτυλο. Πράγματι κουράστηκε, όλες αυτές τις μέρες. Το αποτέλεσμα, όμως, ήταν πολύ μικρό, σε σχέση με όλο αυτό το νταβαντούρι. Ελάχιστο. Το τι θα μπορούσε να κάνει ένας σοβαρός και υπεύθυνος υπουργός; Θα το πούμε μια άλλη φορά…

( Μάνος Χατζιδάκις, Νίκος Γκάτσος, Φλέρυ Νταντωνάκη-Αθανασία)