Τριπλούν Ανδρών

Η ιστορία του αθλήματος



Το αγώνισμα του τριπλούν είναι ένα από τα πρώτα που εντάχθηκαν στο ολυμπιακό πρόγραμμα, με το τριπλούν των ανδρών να αποτελεί μέρος των σύγχρονων Αγώνων από το 1896. Παρά το πέρασμα των χρόνων, ελάχιστες αλλαγές έχουν συντελεστεί στο συγκεκριμένο άθλημα, το οποίο ονομαζόταν παλαιότερα “το κουτσό, το βήμα, το άλμα”, λόγω των βημάτων που προηγούνταν του άλματος προς το σκάμμα.



Αυτό που χρειάζεται να έχει ένας αθλητής για να ανταποκριθεί στις ανάγκες του αγωνίσματος είναι δύναμη στα πόδια, ενώ η ταχύτητα είναι σημαντική, αλλά όχι και τόσο σημαντική όπως το άλμα εις μήκος. Ουσιαστικά, στο τριπλούν θα πρέπει να διατηρείται κάποια ενέργεια για το τελευταίο άλμα, μετά από το οποίο ο αθλητής καταλήγει στο σκάμμα.




Οι κανονισμοί



Το τριπλούν διεξάγεται στον ίδιο χώρο που γίνεται και το μήκος (είναι μάλιστα ακριβώς ίδιες οι διαστάσεις του διαδρόμου και του σκάμματος), ενώ στο αγώνισμα αυτό η βαλβίδα έχει απόσταση 13 μέτρων από το σκάμμα. Το τριπλούν χωρίζεται ουσιαστικά σε τρία άλματα:



1) Το “κουτσό”, όπου στόχος του είναι να αποφευχθεί η απώλεια της ταχύτητας που έχει αναπτύξει ο αθλητής. Το ιδανικό κατά τους “ειδικούς” είναι να πετύχει ο άλτης το 35% του συνολικού του άλματος στο πρώτο βήμα, 2) Το “βήμα”, όπου είναι και το μικρότερο άλμα. Εδώ, ο αθλητής προσγειώνεται0 -όπως είναι φυσικό- στο αντίθετο πόδι από αυτό του πρώτου πατήματος, εκτελώντας ένα βήμα στον αέρα. Το μήκος του συγκεκριμένου άλματος υπολογίζεται στο 30% σε σχέση με το συνολικό, 3) το “άλμα”, όπου ο χρόνος του πατήματος εδώ είναι μεγαλύτερος από τα προηγούμενα, καθώς αυτό που επιδιώκεται είναι περισσότερη δύναμη.




Η λίστα των νικητών



1896: Τζέιμς Κόνολι (Ηνωμένες Πολιτείες)

1900: Μάγιερ Πρίνστεϊν (Ηνωμένες Πολιτείες)

1904: Μάγερ Πρίνστεϊ (Ηνωμένες Πολιτείες)

1906: Πίτερ Ο’Κόνορ (Μεγάλη Βρετανία)

1908: Τιμ Αχέιρν (Μεγάλη Βρετανία)

1912: Γκούσταφ Λίντμπλομ (Σουηδία)

1920: Βίχο Τούλος (Φινλανδία)

1924: Νικ Βίντερ (Αυστραλία)

1928: Μίκιο Όντα (Ιαπωνία)

1932: Σουσέι Ναμπού (Ιαπωνία)

1936: Ναότο Ταγίμα (Ιαπωνία)

1940: Άμε Άμαν (Σουηδία)

1948: Άμε Άμαν (Σουηδία)

1952: Αντεμάρ Ντα Σίλβα (Βραζιλία)

1956: Αντεμάρ Ντα Σίλβα (Βραζιλία)

1960: Ζόζεφ Σμιντ (Πολωνία)

1964: Ζόζεφ Σμιντ (Πολωνία)

1968: Βίκτορ Σανέγεφ (Σοβιετική Ένωση)

1972: : Βίκτορ Σανέγεφ (Σοβιετική Ένωση)

1976: : Βίκτορ Σανέγεφ (Σοβιετική Ένωση)

1980: Ζάακ Ουντμάε (Σοβιετική Ένωση)

1984: Αλ Γιόινερ (Ηνωμένες Πολιτείες)

1988: Κρίστο Μαρκόφ (Βουλγαρία)

1992: Μάικ Κόνλεϊ (Ηνωμένες Πολιτείες)

1996: Κένι Χάρισον (Ηνωμένες Πολιτείες)

2000: Τζόναθαν Έντουαρντς (Μεγάλη Βρετανία)

2004: Κρίστιαν Όλσον (Σουηδία)




Τι έγινε στην Αθήνα



Μετά από το ασημένιο μετάλλιο στο παγκόσμιο πρωτάθλημα ανοιχτού στίβου στο Έντμοντον το 2001, το χρυσό μετάλλιο στο Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα του Μονάχου το 2002, αλλά και το χρυσό στο παγκόσμιο του Παρισιού το 2003, ο Κρίστιαν Όλσον είχε θέσει τις… βάσεις για το πρώτο του μετάλλιο σε ολυμπιακούς αγώνες και τα κατάφερε το 2004 στην Αθήνα.



Ο 28χρονος αθλητής, ο οποίος αγωνίζεται τόσο στο άλμα εις μήκος όσο και στο τριπλούν, είχε καλύτερο άλμα το 17,79 μέτρα στην Αθήνα, επίδοση που ήταν ρεκόρ για την πατρίδα του χαρίζοντάς του ταυτόχρονα το πρώτο μετάλλιο χρυσού χρώματος στην μεγαλύτερη αθλητική διοργάνωση του πλανήτη.



Σε εκείνη τη διοργάνωση, ο Όλσον άφησε πίσω του τον Ρουμάνο, Μαριάν Οπρέα (17,55μ.) και τον Ρώσο, Ντανίλ Μπουρκένια (17,48μ.). Αξίζει να σημειωθεί ότι ο Σουηδός αθλητής ταλαιπωρήθηκε από τραυματισμούς την τελευταία διετία, γεγονός που δεν του επέτρεψε να πάρει μέρος στους Ολυμπιακούς Αγώνες του Πεκίνου, ενώ ο ίδιος ανακοίνωσε πως ενδέχεται να αποσυρθεί από την ενεργό δράση.




Οι μεγάλες μορφές

Χωρίς αμφιβολία, ένας από τους αθλητές που έχουν “σφραγίσει” με την παρουσία τους το συγκεκριμένο αγώνισμα (κατά τους “ειδικούς” ο κορυφαίος όλων των εποχών) είναι ο Τζόναθαν Έντουαρντς. Ο πρώην πλέον τριπλουνίστας (σταμάτησε το 2003 τον αθλητισμό) είναι ο Βρετανός που έχει μαζέψει τα περισσότερα μετάλλια από οποιονδήποτε άλλο αθλητή στη χώρα σε όλα τα αγωνίσματα, ενώ είναι ο πρώτος αθλητής που ξεπέρασε με ένα άλμα του τα 18 μέτρα.



Αυτό έγινε στο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα του Γκέτεμποργκ το 1995, με τον Έντουαρντς να κάνει μάλιστα στον ίδιο αγώνα δύο φορές παγκόσμιο ρεκόρ (!), κάτι που δεν είχε προηγουμένο στο άθλημα του τριπλούν. Στο πρώτο του άλμα στον αγώνα έφτασε τα 18,16 μέτρα, ενώ πριν προλάβουν να περάσουν 20 λεπτά από αυτή την επιτυχία ξεπέρασε τον ίδιο τον εαυτό του, με νέο εντυπωσιακό άλμα στα 18,29 μέτρα.



Στους Ολυμπιακούς Αγώνες του 1996 έκανε άλμα στα 17,88 μέτρα, όμως δεν κατάφερε να πανηγυρίσει την πρώτη θέση στο βάθρο, μένοντας πίσω από τον Αμερικανό Χάρισον που “πέταξε” στα 18,09 μέτρα (το μεγαλύτερο ποτέ άλμα στο τριπλούν που δεν κατακτά το χρυσό μετάλλιο). Πήρε όμως το… αίμα του πίσω στο Σίδνεϊ, όταν και κατέκτησε το πρώτο του χρυσό ολυμπιακό μετάλλιο, ενώ το 2002 είχε κατακτήσει το χρυσό μετάλλιο σε όλες τις μεγάλες διοργανώσεις.



Ένα ακόμα γεγονός που γιγάντωσε τον… μύθο γύρω από το πρόσωπο του Έντουαρντς ήταν η ιδιαίτερη σχέση που είχε με τη θρησκεία. Στο ξεκίνημα της καριέρας του αρνούνταν να παίρνει μέρος σε αγώνα τις Κυριακές λόγω της χριστιανικής του πίστης, απόφαση που του στέρησε την ευκαιρία να δώσει το “παρών” στο παγκόσμιο πρωτάθλημα του 1991.



Τελικά το 1993, μετά από πολλή σκέψη και συζήτηση με τον πατέρα του, ο σπουδαίος αυτός Βρετανός αθλητής αναθεώρησε την άποψή του, θεωρώντας πως ο Θεός του έδωσε αυτό το ταλέντο για να πάρει μέρος στους Αγώνες. Άλλοι γνωστοί αθλητές στο αγώνισμα του τριπλούν στο πέρασμα των ετών είναι οι: Μπέκφορντ, Σίμπκινς, Κόνλεϊ, Χάρισον, Όλσον, Όντα, Βίντερ, Λίντμπλομ.



Αξίζει να σημειωθεί ότι στο τριπλούν δεν υπάρχει κάποια χώρα που να έχει κυριαρχήσει απόλυτα, με τους νικητές στους Ολυμπιακούς Αγώνες να προέρχονται από πολλές διαφορετικές χώρες.




Το πρόγραμμα



Δευτέρα (18/8): Τριπλούν Ανδρών, Προκριματικός Γύρος (Γκρουπ Α και Β)

Πέμπτη (21/8): Τριπλούν Γυναικών, Τελικός




Οι ελληνικές συμμετοχές



Η χώρα μας δεν έχει πανηγυρίσει κάποιο μετάλλιο στο αγώνισμα του τριπλούν σε ολυμπιακό επίπεδο, με τον Χρήστο Μελέτογλου να δίνει πάντως το “παρών” στους Αγώνες της Αθήνας και να καταλαμβάνει την καθόλα τιμητική 6η θέση. Στο προκριματικό γκρουπ κατάφερε να πάρει την 4η θέση με άλμα στα 16,75 μέτρα, ενώ στον τελικό είχε άλμα στα 17,13 μέτρα.



Στο Πεκίνο, τα ελληνικά χρώματα στο αγώνισμα του τριπλούν θα εκπροσωπήσει ο Δημήτρης Τσιάμης, ο οποίος είναι κάτοχος του πανελληνίου ρεκόρ τόσο στον ανοιχτό (17,55 μέτρα) όσο και στον κλειστό στίβο (16,90 μέτρα).




Οι πρωταγωνιστές

Μεγάλο φαβορί τους αγώνες στο Πεκίνο εμφανίζεται ο Βρετανός Φίλιπς Άιντοου, ο οποίος έχει πετύχει το 2008 τα δύο καλύτερα άλματα (17,58 και 17,55 μέτρα), ενώ οι Κουβανοί Τζιράτ και Κοπέλο αναμένεται να μπουν γερά στο… κόλπο για την άνοδο στο βάθρο, καθώς αμφότεροι έχουν φέτος άλμα στα 17,50 μέτρα. Από εκεί και πέρα, αρκετές “υπολογίσιμες” επιδόσεις έχουν τόσο ο χάλκινος Ολυμπιονίκης της Αθήνας, Ντανίλ Μπουρκένια, όσο και ο Ράντι Λιούις, με τον πρώτο να έχει καλύτερο φετινό άλμα 17,48 μέτρα και τον δεύτερο 17,49 μέτρα.