Μπάσκετ Ανδρών και Γυναικών

Το Ολυμπιακό τουρνουά θεωρείται η κορυφαία διοργάνωση του αθλήματος, που έχει περάσει σε άλλη διάσταση από το 1992 και τη συμμετοχή των παικτών του ΝΒΑ.

Φέτος η ελληνική ομάδα των Ανδρών, που κατέκτησε το εισιτήριο μέσα του Προολυμπιακού τουρνουά, θα πάρει μέρος για τέταρτη φορά στην ιστορία της (η πρώτη το 1956, η δεύτερη το 1996 κι η τρίτη το 2004) θέλοντας να επαναλάβει τον… άθλο της Ιαπωνίας (όπου νίκησε την Αμερική), να πάρει εκδίκηση από την Ισπανία και να φτάσει ψηλότερα από την 5η θέση της Ατλάντα και της Αθήνας.



Τη φανέλα με το εθνόσημο θα φορέσουν οι Θοδωρής Παπαλουκάς, Δημήτρης Διαμαντίδης, Βασίλης Σπανούλης, Νίκος Ζήσης, Αντώνης Φώτσης, Κώστας Τσαρτσαρής που ήταν μέλη της ολυμπιακής ομάδας του 2004 κι ακόμη οι Μιχάλης Πελεκάνος, Γιώργος Πρίντεζης, Γιάννης Μπουρούσης, Παναγιώτης Βασιλόπουλος, Ανδρέας Γλυνιαδάκης κι ο Σοφοκλής Σχορτσιανίτης.



Στον πάγκο της ελληνικής ομάδας θα κάθεται ο Παναγιώτης Γιαννάκης (αλλά κι οι Λευτέρης Κακιούσης, Νίκος Λινάρδος και Δημήτρης Πρίφτης), που ολοκλήρωσε την καριέρα του ως παίκτης στους Ολυμπιακούς του 1996 (σ.σ ήταν μάλιστα σημαιοφόρος της ελληνικής αποστολής) και βρισκόταν στον πάγκο του αντιπροσωπευτικού μας συγκροτήματος και στην Αθήνα.




Η ιστορία του αθλήματος



Η καλαθοσφαίριση “ανακαλύφθηκε” από το 1891 στο Σπρίνγκφιλντ της Μασαχουσέτης από τον Δρ. Τζέιμς Νέισμιθ. Αρχικά παίχτηκε σε καλάθια (baskets) για ροδάκινα κι είχε 13 κανονισμούς. Χρειάστηκε να περάσουν αρκετά χρόνια προκειμένου να καταλήξει στη μορφή που το γνωρίζουμε τώρα, δεδομένου ότι οι κανονισμοί αλλάζουν -κάνοντας το άθλημα πιο ελκυστικό- ανά τακτά χρονικά διαστήματα.



Το μπάσκετ ξεκίνησε στις Ηνωμένες Πολιτείες και διαδόθηκε σε διεθνές επίπεδο τη δεκαετία του ’30. Η Ομοσπονδία ιδρύθηκε το 1932 στη Γενεύη, ενώ στους Ολυμπιακούς Αγώνες παίχτηκε για πρώτη φορά το 1936, ωστόσο η ιστορία του τουρνουά άλλαξε το 1992 όταν συμμετείχαν οι αστέρες του ΝΒΑ με την πρώτη και αυθεντική “Dream Team”.



Το γυνακείο μπάσκετ έγινε Ολυμπιακό άθλημα το 1976 με τις Αμερικανίδες και τις Σοβιετικές να μοιράζονται τα μετάλλια, αν και από το 2000 στο Σίδνεϊ η Αυστραλία (της Λορίν Τζάκσον) έχει μπει δυναμικά στο χάρτη.




Κανονισμοί…



Ο σκοπός είναι να μπει η μπάλα στο καλάθι! Υπάρχουν οι βολές (μετά από φάουλ), τα δίποντα (μέσα από την άρκτο των 6.25) και τα τρίποντα (πίσω από τα 6.25). Από εκεί και πέρα υπάρχουν δεκάδες κανονισμοί που αφορούν την κίνηση των παικτών με τη μπάλα, τα όρια του γηπέδου (άουτ, μπρος-πίσω, τρία δευτερόλεπτα), την τεχνική καθοδήγηση από τον πάγκο (τάιμ-άουτ, αλλαγές κτλ) και φυσικά το μαρκάρισμα (φάουλ, αντικανονικά κοψίματα, αντιαθλητικό κτλ).



Το μπάσκετ παίζεται “πέντε εναντίον πέντε”, ενώ κάθε ομάδα έχει εφτά αλλαγές στον πάγκο. Το παιχνίδι διαρκεί 40 λεπτά, που χωρίζονται σε τέσσερα δεκάλεπτα και κάθε ομάδα έχει δικαίωμα να κάνει σουτ εντός 24 δευτερολέπτων. Δεν υπάρχει ισοπαλία κι έτσι αν μετά τη λήξη του κανονικού αγώνα δεν υπάρχει νικητής, ακολουθεί πεντάλεπτη παράταση κ.ο.κ.



Στο Ολυμπιακό Τουρνουά οι 12 ομάδες έχουν χωριστεί σε δύο ομίλους (των έξι). Από αυτές τις ομάδες θα προκριθούν οι τέσσερις πρώτες του κάθε γκρουπ που θα διασταυρωθούν (1-4, 2-3) σε νοκ-άουτ προημιτελικούς. Θα ακολουθήσουν οι ημιτελικοί κι οι τελικοί (μικρός και μεγάλος), που είναι επισης νοκ-άουτ.




Στην Αθήνα…

Οι Ολυμπιακοί Αγώνες της Αθήνας αποδείχτηκαν… ιστορικοί, διότι μετά το 1992 ήταν η πρώτη φορά που οι Αμερικάνοι δεν κατέκτησαν το χρυσό μετάλλιο. Στην πρώτη θέση του βάθρου ανέβηκε η Αργεντινή του Μανού Τζινόμπιλι, η οποία νίκησε στον τελικό την Ιταλία. Οι Αμερικάνοι των Ντάνκαν, Τζέιμς, Άντονι, Ουέιντ αρκέστηκαν στο χάλκινο μετάλλιο με τη Λιθουανία να καταλήγει 4η και την Ελλάδα (που αποκλείστηκε από τους μετέπειτα «χρυσούς» πρωταθλητές) να τερματίζει στην 5η θέση.



Στις Γυναίκες οι Αμερικανίδες κατέκτησαν το χρυσό μετάλλιο, νικώντας στον τελικό τις Ρωσίδες. Η Αυστραλία κατέκτησε το χάλκινο.




Τα σύμβολα




Μάικλ Τζόρνταν (ΗΠΑ)



Ο διασημότερος (και κατά πολλούς καλύτερος) μπασκετμπολίστας στην ιστορία ήταν το μεγάλο αστέρι της πρώτης και αυθεντικής “Dream Team” που σάρωσε στο πέρασμα της το 1992 στη Βαρκελώνη. Μαζί με τους Σκότι Πίπεν, Τζον Στόκτον, Λάρι Μπερντ, Καρλ Μαλόουν, Μάτζικ Τζόνσον και Τσαρλς Μπάρκλεϊ άλλαξαν την ιστορία των Ολυμπιακών τουρνουά, αλλά και συνολικά των Ολυμπιακών Αγώνων. Αξίζει να σημειωθεί ότι είχε κατακτήσει το Χρυσό Μετάλλιο (οι Ρόμπινσον, Γιούιν, Μπάρκλεϊ, Μάλιν και Μαλόουν έχουν επίσης από δύο) και στους Ολυμπιακούς του 1984 στο Λος Άντζελες.



Πέρα από τις διεθνείς διακρίσεις έχει κατακτήσει έξι φορές το πρωτάθλημα του ΝΒΑ, έχει σημειώσει αμέτρητα ρεκόρ, βρίσκεται στην 3η θέση των σκόρερ στην ιστορία του αθλήματος και αποτελεί τον πλέον επιτυχημένο… πρεσβευτή του μπάσκετ σε ολόκληρο τον κόσμο.




Άρβιντας Σαμπόνις (Σοβιετική Ένωση-Λιθουανία)



Το “Θαύμα της Φύσης” ήταν ο μεγάλος πρωταγωνιστής των Ολυμπιακών Αγώνων του 1988 στη Σεούλ όταν “χόρεψε” μόνος του ολόκληρη την ομάδα των Αμερικάνων, βάζοντας τελικά στα… καλάθια τον “πολύ” Ντέιβιντ Ρόμπινσον. Με ύψος 2.21 και ένα μοναδικό μπασκετικό μυαλό ο “Σάμπας” θεωρείται από πολλούς ο καλύτερος σέντερ που γεννήθηκε εκτός Αμερικής.



Συνολικά συμμετείχε σε τρεις Ολυμπιακούς Αγώνες (1988, 1992 και 1996) κατακτώντας ένα χρυσό και δύο χάλκινα μετάλλια. Στην επαγγελματική του καριέρα έφτασε στην κορυφή της Ευρώπης με τη Ρεάλ Μαδρίτης, ενώ στα 33 του χρόνια “μετακόμισε” στο ΝΒΑ και τους Πόρτλαντ Μπλέιζερς. Έκλεισε την καριέρα του στην αγαπημένη του Ζαλγκίρις Κάουνας.




Ντράζεν Πέτροβιτς (Γιουγκοσλαβία-Κροατία)



Ο “Μότσαρτ” κατάφερε να… τρομοκρατήσει την υφήλιο, χωρίς όμως να καταφέρει να πανηγύρισει κάποιο χρυσό μετάλλιο. Με τη Γιουγκοσλαβία το 1984 έμεινε στην 3η θέση, ενώ το 1988 αρκέστηκε στο αργυρό μετάλλιο. Όσο για τους Ολυμπικούς της Βαρκελώνης; Με την Κροατία έπαιξε στον τελικό απέναντι στην “Ντριμ Τιμ” γυρίζοντας σπίτι του με μια στάση στο δεύτερο σκαλί του βάθρου.



Ο αδικοχαμένος Ντράζεν Πέτροβιτς (σκοτώθηκε σε αυτοκινητιστικό δυστύχημα το 1993 στη Γερμανία) είχε καθιερωθεί ως ένας από τους κορυφαίους παίκτες στον κόσμο. Πρώτα κατέκτησε την Ευρώπη (Ευρωπαϊκό πρωτάθλημα με την Τσιμπόνα το 1986 και Κύπελλο Κυπελλούχων με τη Ρεάλ το 1989) και στη συνέχεια καταξιώθηκε στο ΝΒΑ με τους Νετς και τους Μπλέιζερς.




“Ήταν ο μοναδικός παίκτης που τον κοίταζα στα μάτια και καταλάβαινα ότι δεν φοβάται…” είχε πει κάποτε ο Μάικλ Τζόρνταν για τον μεγάλο Ντράζεν.




Οσκάρ Σμιντ (Βραζιλία)



Ο μεγάλος Βραζιλιάνος σουτέρ κερδίζει με το σπαθί του μια θέση στο Hall-of-Fame από τη στιγμή που έχει πάρει μέρος σε πέντε Ολυμπιακούς Αγώνες (1980, 1984, 1988, 1992, 1996) κερδίζοντας σε τρεις από αυτές τον τίτλο του πρώτου σκόρερ. Άλλωστε οι… πόντοι είναι οι σπεσιαλιτέ του καθώς συνολικά έχει πετύχει 49,703 στην καριέρα του, τους περισσότερους από κάθε άλλο παίκτη στον κόσμο!



Τι κι αν ποτέ η Βραζιλία (επί ημερών του) δεν πέρασε τους προημιτελικούς; Ο Οσκάρ ήταν πάντα ένας θρύλος πέρα από τα σύνορα του ΝΒΑ και έχει μείνει ανεξίτηλα χαραγμένη στη μνήμη η σκηνή της αποχώρησης του από την εθνική ομάδα. Ήταν το παιχνίδι κατάταξης κόντρα στην Ελλάδα όταν αγκαλιασμένος με τον Παναγιώτη Γιαννάκη έκλεγε με λυγμούς. Ο ίδιος συνέχισε να αγωνίζεται στην πατρίδα του ως τα… 50 φεύγα.




Σέριλ Σγουπς (ΗΠΑ)



Ήταν μαζί με τη Λέσλι η μοναδική παίκτρια των ΗΠΑ με τρία χρυσά μετάλλια. Αποτελεί ένα σύμβολο του γυναικείου μπάσκετ στην Αμερική, ενώ συνέχισε να βρίσκεται στο επίκεντρο ακόμη και μετά το τέλος της καριέρας της, όταν σε μια αποκαλυπτική της συνέντευξη παραδέχτηκε ότι είναι ομοφυλόφιλη, “βγάζοντας στο φως” ένα θέμα ταμπού.




Οι πρωταγωνιστές

Κόμπι Μπράιαντ

(ΗΠΑ)



Ο… διάδοχος του Μάικλ Τζόρνταν έχει κατακτήσει τα πάντα. Εκτός από ένα χρυσό ολυμπιακό μετάλλιο. Στην πρώτη του διεθνή συμμετοχή το μεγάλο αστέρι των Λος Άντζελες Λέικερς (με τρία πρωταθλήματα, τίτλους πρώτου σκόρερ, all-star συμμετοχές, τίτλους MVP), ο άνθρωπος που πέτυχε 81 πόντους σε ένα παιχνίδι, έχει τη δύσκολη αποστολή να φέρει τους Αμερικάνους ξανά στην… κορυφή.




ΛεΜπρόν Τζέιμς (ΗΠΑ)



Δεν τον λένε… τσάμπα “Βασιλιά”. Για την ακρίβεια μόνο τσάμπα δεν μπορεί να θεωρηθεί, καθώς ο 23χρονος άσος των Κλήβελαντ Καβαλίερς θεωρείται ένας από τους πλουσιότερους αθλητές που θα πάρουν μέρος στους Ολυμπιακούς Αγώνες. Ο ίδιος βίωσε από πρώτο χέρι την αποτυχία των ΗΠΑ στην Αθήνα (η περίφημη… LeBronge Team) και στην Ιαπωνία και το έχει βάλει… σκοπό να ηγηθεί της “Redeem Team” (ομάδα εξιλέωσης). Είναι αποφασισμένος να το κάνει παίζοντας στο “1”, στο “3” ακόμη και στο “5” που τον χρησιμοποίησε προσφάτως ο Μάικ Σιζέφσκι.




Μανού Τζινόμπιλι (Αργεντινή)



Με το χρυσό μετάλλιο στο στήθος, δύο δαχτυλίδια πρωταθλητή (με τους Σπερς) στο χέρι και την… σημαία της Αργεντινής παραμάσχαλα πάει στο Πεκίνο “εξοπλισμένος”. Ο αριστερόχειρας γκαρντ με το “φονικό ένστικτο” και τις πλαστικές κινήσεις δεν… αστειεύεται κι όποιος βιαστεί να ξεγράψει τους “χρυσούς” πρωταθλητές της Αθήνας θα τον… βρει μπροστά του.




Πάου Γκασόλ (Ισπανία)



Μέσα σε ένα χρόνο μέτρησε δύο χαμένους τελικούς (με την Ισπανία στο Ευρωμπάσκετ και τους Λέικερς στο ΝΒΑ), οπότε είναι λογικό να προσπαθήσει να μην… τριτώσει το κακό. Ο λόγος για το μεγάλο αστέρι των “φούριας ρόχας”, των παγκόσμιων πρωταθλητών που θα παλέψουν για το πρώτο μετάλλιο της ιστορίας τους. Ο σέντερ/φόργουορντ με το μπλαζέ ύφος (και το πολύ μπάσκετ) θα ηγηθεί των Ισπανών, που μέχρι στιγμής έχουν ξεκινήσει με… άκρως εντυπωσιακό τρόπο στα φιλικά.




Γιάο Μινγκ (Κίνα)



Κινέζος μπασκετμπολίστας; Όχι μόνο αυτό, αλλά και… σύμβολο του κινέζικου αθλητισμού. Ο γίγαντας των 2.27 είναι ο σημαιοφόρος της “οικοδέσποινας”, το… πρόσωπο των αγώνων κι ο πρωταγωνιστής μιας τεράστιας διαφημιστικής σταυροφορίας. Ο τραυματισμός του την περασμένη σεζόν πάγωσε τον ομοσπονδιακό τεχνικό (και πρώην “ερυθρόλευκο”) Γιόνας Καζλάουσκας, αλλά στα τελευταία φιλικά ο σέντερ των Χιούστον Ρόκετς ανεβάζει στροφές κι είναι έτοιμος να οδηγήσει την Κίνα… ψηλά ή πιο συγκεκριμένα όσο ψηλότερα γίνεται.




Λορίν Τζάκσον (Αυστραλία)



Το “καγκουρό” του WNBA αποτελεί την… αγαπημένη του ανδρικού κοινού. Πέρα, όμως, από το εντυπωσιακό παρουσιαστικό της (που κάνει τα περιοδικά της πατρίδας της να την κυνηγούν για μια φωτογράφιση) η Λορίν Τζάκσον αποτελεί μια από τις κορυφαίες σέντερ-φόργουορντ του παγκόσμιου γυναικείου μπάσκετ και χωρίς αμφιβολία το μεγάλο αστέρι της Αυστραλίας. Αν και μόλις 27 ετών θα παίξει για τρίτη φορά σε Ολυμπιακούς Αγώνες.




Λίζα Λέσλι (ΗΠΑ)



Η 36χρονη Αμερικανίδα σέντερ έγινε πρώτα γνωστή ως η… γυναίκα που καρφώνει. Στη συνέχεια πέρασε στην ιστορία κατακτώντας τρία χρυσά μετάλλια στους Ολυμπιακούς Αγώνες (1996-2004). Τα τελευταία χρόνια αποτελεί το σύμβολο των Λος Άντζελες Σπαρκς, μιας από τις καλύτερες ομάδες του WNBA, ενώ φέτος στο Πεκίνο θα έχει την ευκαιρία να γράψει ιστορία…




Το πρόγραμμα

Στον Α’ Όμιλο των Ανδρών συμμετέχουν η Κροατία, το Ιράν, η Λιθουανία, η Αργεντινή, η Ρωσία κι η Αυστραλία, ενώ στον Β’ η Κίνα, η Ελλάδα, η Γερμανία, η Αγκόλα, η Ισπανία κι οι ΗΠΑ.



Οι αγώνες θα ξεκινήσουν στις 10 Αυγούστου κι η φάση των ομίλων θα ολοκληρωθεί στις 18. Τα προημιτελικά είναι στις 20, οι ημιτελικοί στις 22 κι ο τελικός στις 24.



Στις Γυναίκες ο Α’ Όμιλος (οι αγώνες ξεκινούν στις 9/8) απαρτίζεται από την Αυστραλία, τη Λευκορωσία, τη Βραζιλία, την Κορέα, τη Λετονία κιαι τη Ρωσία, ενώ ο Β’ από την Κίνα, την Τσεχία, το Μάλι, τη Νέα Ζηλανδία, την Ισπανία και τις ΗΠΑ. Τα παιχνίδια της πρώτης φάσης ολοκληρώνονται στις 17, ενώ θα ακολουθήσουν οι προημιτελικοί στις 19, οι ημιτελικοί στις 21 κι οι τελικοί στις 23.



Τα μετάλλια

Άνδρες

Γυναίκες