Στο πυρ το εξώτερον

Με αφορμή την επέτειο για το πρώτο τρίποντο στην Ελλάδα, που πέτυχε το 1984 ο Νίκος Σταυρόπουλος, ο Γιάννης Ντεντόπουλος ταξιδεύει στην περιπέτεια του σουτ, που άλλαξε την ιστορία του μπάσκετ.

Ανεξάρτητα αν το τρίποντο  μπορεί σε ένα παιχνίδι  να αποδειχθεί «ευχή ή  κατάρα», το σίγουρο είναι ότι αν δεν υπήρχε, το μπάσκετ δεν θα ήταν τόσο συναρπαστικό. Τουλάχιστον όπως το ξέρουμε σήμερα...

Μερικές από τις πιο συνταρακτικές  ανατροπές ( πχ των Ρώσων απέναντι στους Γιουγκοσλάβους στον ημιτελικό του Μουντομπάσκετ του 1986 με τα τρία σερί τρίποντα των Σαμπόνις , Τιχονένκο, Βάλτερς), πολλά από τα πιο δραματικά φινάλε (το νικητήριο τρίποντο του Τζόρτζεβιτς που χάρισε το κύπελλο πρωταθλητριών στην Παρτίζαν στον τελικό του 1992 κόντρα στην Μπανταλόνα)   στην ιστορία του παιχνιδιού δεν θα είχαν συντελεστεί αν   δεν είχε χαραχτεί αυτή η περίφημη γραμμή περιμετρικά της ρακέτας, για να πριμοδοτεί τους παίκτες που έχουν εξασκηθεί και αναπτύξει την ευστοχία τους στα μακρινά σουτ.

Το πιθανότερο ήταν οι ψηλοί να παρέμεναν ακόμη «κυρίαρχοι» από την στιγμή που οι προπονητές , θα ταμπούρωναν την άμυνά τους γύρω από τη ρακέτα , αφού  δεν θα είχαν να ρισκάρουν απολύτως τίποτα και κατ’ αναλογία, ο ρυθμός,  θα ήταν πολύ  δύσκολο να επιταχυνθεί.

Magic (Σταυρόπουλος)  για ... τρεις!

Και φυσικά , ο Νίκος  “Magic” Σταυρόπουλος , νυν τεχνικός διευθυντής του ΠΑΟΚ,  δεν θα έμπαινε  στο πάνθεον ως  ο πρώτος  παίκτης που ευστόχησε «για τρεις» στις 6  Οκτωβρίου του 1984 , στην αναμέτρηση του «Δικεφάλου»  με αντίπαλο  τον Πανιώνιο και διαιτητή τον Κώστα Ρήγα (νυν υπεύθυνο διαιτησίας της Euroleague) στην πρεμιέρα του πρωταθλήματος εκείνης της σεζόν.

Μάλιστα, ο συμπαίκτης του Μάνθος Κατσούλης, άθελά του πήγε να του κλέψει τη δόξα, γιατί από λάθος η σημειωτές τον είχαν χρεώσει σε αυτόν.  Το λάθος εντοπίστηκε και η ιστορία αποκαταστάθηκε.

Πάντως , ο πρώτος Έλληνας που ευστόχησε σε τρίποντο, ήταν ο νυν προπονητής, Γιώργος Καλαφατάκης. Τα κατάφερε λίγες μέρες νωρίτερα σε παιχνίδι του Κυπέλλου Κόρατς, ως παίκτης του Ιωνικού Νικαίας , κόντρα στον ΑΠΟΕΛ.

Από τότε υπήρξαν πολλά τρίποντα που έμειναν αξέχαστα και παίκτες που έκαναν καριέρα χάρη σε αυτή τους την δεξιότητα.

Αλησμόνητο θα παραμείνει το «βαλ’ το αγόρι μου» νικητήριο τρίποντου του Δημήτρη  Διαμαντίδη στον ημιτελικό του  Ευρωμπάσκετ του 2005 στο Βελιγράδι κόντρα στην Γαλλία. Αυτό του σουτ ολοκλήρωσε την ανατροπή (67-66), προσυπέγραψε την πρόκριση και στην ουσία απετέλεσε το εφαλτήριο για την κατάκτηση του χρυσού μεταλλίου για δεύτερη φορά μετά το 1987.

 

Λίγα χρόνια πριν, στο Ευρωμπάσκετ του Ζάγκρεμπ, το 1989, το τρίποντο του Φάνη Χριστοδούλου έδωσε την δυνατότητα στην Εθνική να ρίξει , με  81-80 , στο καναβάτσο τους Σοβιετικούς και να την στείλει , με το ασημένιο μετάλλιο στην τσέπη, στον τελικό κόντρα στην ανίκητη Γιουγκοσλαβία. 

Στα ελληνικά πρωταθλήματα, ο γκαρντ του Ρεθύμνου, Γιάννης Κυριακόπουλος, με τα 9 στα 9 τρίποντα που σημείωσε κόντρα στη Ν. Ηστ και μάλιστα όταν η γραμμή είχε μεταφερθεί στα 6.75μ., έσπασε το ρεκόρ που κατείχε από τον Νοέμβριο του 2007 ο Αυστραλός γκαρντ του Πανιωνίου Μπραντ Νιούλεϊ  με τα 8 στα 8 που φόρτωσε το καλάθι της ΑΕΚ, αλλά από τα 6.25μ

Τον  Μάιο του 1990 στο Ιβανώφειο ο ΠΑΟΚ επικράτησε του Ηρακλή με 124-106 σε αγώνα για τα playoffs, με πρωταγωνιστή τον νυν πρόεδρο Μπάνε Πρέλιεβιτς , ο οποίος πέτυχε 40 πόντους με 10 στα 14 τρίποντα. Μετά από 9 χρόνια, στις 20 Μαρτίου του 1999, ένας άλλος Αυστραλός «μπόμπερ» ο Σέιν Χιλ  «έγραψε» 10 στα 16 στην αναμέτρηση της Ν. Ηστ με τον Πανιώνιο. Πέρυσι, ο Νίκος Χατζής πέρασε τον Άγγελο Κορωνιό, όχι μόνο σε συμμετοχές στην επαγγελματική κατηγορία αλλά και σε εύστοχα τρίποντα καριέρας.

Το 1991 είχαμε δυο καταπληκτικά ματς Άρη-ΠΑΟΚ που τελείωσαν με ... τρίποντο στην εκπνοή. Το πρώτο ήταν στις 4 Μαΐου, όταν ο Παναγιώτης Γιαννάκης αφού βάζει ένα λέι-απ ... στα γρήγορα, μετά το κλέψιμο του Σούμποτιτς και την πάσα του Γκάλη διαμορφώνει το τελικό 86-85 δίνοντας το πρωτάθλημα στον Άρη!

Λίγους μήνες αργότερα (στο πρώτο ντέρμπι της κανονικής περιόδου του πρωταθλήματος 1991-92), ο Μπάνε Πρέλεβιτς με τρίποντο, λίγο μετά το κέντρο του γηπέδου, υπογράφει τη νίκη του ΠΑΟΚ με 99-96

 

Φέτος, στα τρίποντα καταρρίφθηκε ένα άλλο ιστορικό ρεκόρ που κατείχε ο  βραζιλιάνος «Hall of Famer”  Οσκάρ Σμιντ, ο οποίος  είχε σουτάρει 11 στα 19 το 1994,  με την φανέλα της Βαγιαδολίδ κόντρα στην Μούρθια.. Μετά από 7.294 ημέρες , ο  αναπληρωματικός γκαρντ της Μπαρτσελόνα, ο Αμερικανός Τζέϊκομπ Πούλεν σούταρε 12 στα 15  στην νίκη των «μπλαουγκράνα» με 111-66 επί της Βαγιαδολίδ. Παρόλα αυτά μια τέτοια επίδοση δεν τον κράτησε στην Μπαρτσελόνα , αφού το καλοκαίρι ο Πούλεν μετακόμισε στην Σεβίλλη.

Ο Αργεντίνος Λέο Γκουτιέρεζ τελείωσε τον αγώνα της Πενιαρόλ απέναντι στην Μπόκα Τζούνιορς με 48 πόντους ευστοχώντας στα 15 από τα 22 σουτ τριών πόντων, αφήνοντας πίσω του την επίδοση του Λέα Ζανάσι, ο οποίος πέτυχε 13 τρίποντα το 1997, επίσης με τη φανέλα της Πενιαρόλ.

Αυτό το κλειστό κλαμπ των 10+ εύστοχων τριπόντων περιλαμβάνει επίσης  τον Κόμπι Μπράιαντ  με τα 12/18 (2003) , τον Ντόνι Μάρσαλ με τα 12/19 (2005) από το ΝΒΑ, τον Σάμι Γουίλι με , 15/25 (Division III, 2006),  και τον Κιθ Βένι με  15/25 (1996) από το NCAA, τον Τερέλ Μακιντάιρ και τον Τόμας Κελάτι  με 10/10 ( το 2006 και το 2009 αντίστοιχα) στην Ιταλική Λίγκα, τον Κρις Λόφτον με 17/22 (2008) στην Τουρκία, τον Μαρσελίνιο Μασάδο, με  16/21 (2010) στην Βραζιλία , τον «δολοφόνο με την Βίβλο» , Χένρι Ουίλιαμς με  12/15 (1999) στο  Σαπόρτα, τον Αλεξέι Πιντσικάου με  11/12 (2000) στο Κόρτας  αλλά και τον μεγάλο Τόνι Κούκοτς  που τελείωσε  με 11 στα 12  στην πρεμιέρα του Παγκοισμίου πρωταθλήματος Εφήβων του 1987 , στο Μπόρμιο της Ιταλίας, κόντρα στις ΗΠΑ. Μια  διοργάνωση που ονομάστηκε «Κουκοτσιάδα» με αφορμή τα κατορθώματα του μετέπειτα σταρ της Γιουγκοπλάστικα και των Μπουλς.

Άργησε αλλά … πέτυχε

Για την θέσπιση του τρίποντου, ερίζουν πολλές …ημερομηνίες ( 1933, 1940,1945, 1950 και 1960). Επικρατέστερος δημιουργός εμφανίζεται ο Πορτορικανός καθηγητής Eddie Rios Mellado .  Το συναντάμε σε αγώνα μεταξύ σχολείων στο Οχάϊο το 1933. Το πρότεινε  ο Χέρμαν Σάιγκερ, ο οποίος εφάρμοσε  μια ιδιόμορφη λογική στο μέτρημα: μέχρι τα 4,56 μέτρα το σουτ θα μετρούσε για έναν πόντο, από τα 4,57 μέχρι τα 7,61 μέτρα για δύο πόντους και από τα 7,62 για τρεις πόντους. Ευτυχώς, η πρότασή του του δεν επικράτησε.

Το τρίποντο , δοκιμάστηκε επίσης  το 1945 σε μια αναμέτρηση μεταξύ των Κολλεγίων του Κολούμπια και του Φόρνταμ.

Πάντως, στο κολεγιακό πρωτάθλημα το τρίποντο καθιερώθηκε  το 1986 και η απόσταση ήταν 6,02 μέτρα. Το  2009, μεταφέρθηκε  στα 6,32 μέτρα.  Η πρώτη επαγγελματική  λίγκα που  είχε τρίποντα ήταν η ABL, το 1961, αλλά  δεν άντεξε πάνω από δυόμιση χρόνια. Κάτι ανάλογο συνέβη και  με την ΑΒΑ, που το εισήγαγε στον κανονισμό της το 1968.

Ο Κρις Φορντ των Μπόστον Σέλτικς είναι ο πρώτος παίκτης στην ιστορία του ΝΒΑ που ευστόχησε σε σουτ τριών πόντων. Ήταν στις 12 Οκτωβρίου του 1979, στη νίκη των Μπόστον Σέλτικς επί των Χιούστον Ρόκετς.  Μια προσπάθεια να  μειωθεί η απόσταση  από τα 7,24 μέτρα που είναι σήμερα στα 6.71  μέτρα  που εφαρμόστηκε για δυο σεζόν κρίθηκε αποτυχημένη.

Έτσι  η απόσταση επανήλθε εκεί όπου βρίσκεται μέχρι και σήμερα.  Η δεFIBA   καθιέρωσε το τρίποντο στις διοργανώσεις της την σεζόν 1984-1985 .

Διαφορές και τακτική

Στο ΝΒΑ  η απόσταση είναι σταθερά πια  στα  7.25 μέτρα, ενώ στο  NCAA στα 6 μέτρα και στο  WNBA  στα 6,25. Στην FIBA έχει επικρατήσει η απόσταση των 6,75 μέτρων.

Εννοείται ότι το τρίποντο, η λογική και η προετοιμασία του διαμόρφωσε έναν ολόκληρο προπονητικό κεφάλαιο , που ακουμπά ακόμη και την επιλογή των παικτών . Ανεξάρτητα αν υπάρχουν προπονητές που δεν είναι θιασώτες του, μεταξύ των οποίων και ο μεγάλος Γκρεγκ Πόποβιτς που έχει δηλώσει «I’m old-school,  I wish there weren’t any threes. It would be more basketball – like to me» (είμαι της παλιάς σχολής, εύχομαι να μην υπήρχαν τρίπονα. Θα έμοιαζε περισσότερο με μπάσκετ, κατά την άποψη μου)

Ειδικά στην Ευρώπη, η πιο χαρακτηριστική μετατροπή ήταν όταν ξεκίνησαν να αναδεικνύονται «τεσσάρια» με ικανότητα να παίζουν με πρόσωπο, μακριά από το καλάθι, ώστε να ανοίγει ο χώρος για τους παίκτες ρακέτας ή για διεισδύσεις περιφερειακών. Μεταξύ σοβαρού κι αστείου, ο πάντα ευρηματικός Στηβ Γιατζόγλου, πριν πολλά χρόνια , είχε υποστηρίξει ότι το μεγαλύτερο κακό που έκανε στο μπάσκετ είναι ότι οι παίκτες δεν ακολουθούν την συνέχεια της κίνησης, αλλά σταματάνε για να τσεκάρουν τη γραμμή , ώστε να διαπιστώσουν αν είναι μέσα ή έξω, πριν σουτάρουν, με αποτέλεσμα να χάνουν τη συγκέντρωσή τους.

Μεγάλη συζήτηση για τακτική γίνεται αν , μετά το τέλος κάποιου αγώνα, η στατιστική δείξει ότι μια ομάδα επιχείρησε περισσότερα τρίποντα από δίποντα. Το ίδιο όταν κάποιος παίκτης σουτάρει για «τρεις» σε κατάσταση αιφνιδιασμού. Αν και πλέον φαίνεται να επικρατεί ότι «τα πάντα είναι θέμα προσώπου» και  «προπονητικής φιλοσοφίας». Εφόσον αποτελεί συνειδητή επιλογή ή ένας συγκεκριμένος παίκτης έχει το ελεύθερο να σουτάρει, εμάς  δεν μας πέφτει λόγος. 

Τουλάχιστον ως υστερόγραφο, δεν θα μπορούσαμε να μην συμπεριλάβουμε το πιο γλυκό ΤΡΙΠΟΝΤΟ της δημοσιογραφίας  στην Ελλάδα. Το περιοδικό, το οποίο υπό τον αείμνηστο Φίλιππο Συρίγο και εκδότες τους  Βασίλη Νασίκα και τον Μανώλη Φλουράκη, ξεκίνησε το ταξίδι του στις 8 Νοεμβρίου του 1988, συνοδεύοντας τις χαρές και τις λύπες του Ελληνικού Μπάσκετ για 16 ολόκληρα χρόνια. Το περιοδικό που συνδυάστηκε με τα χρόνια του πρωτόλειου ενθουσιασμού αλλά και της αθωότητας. Όλων μας. 

 
SHARE

TOP GUNS

ΓΙΑΝΝΗΣ ΝΤΕΝΤΟΠΟΥΛΟΣ

Η πιο γλυκιά παιδική του ανάμνηση, ήταν ο ήχος του πρώτου γκελ της μπάλας που ακουγόταν στην γειτονιά και σήμανε την λήξη της ώρας κοινής ησυχίας. Ποδόσφαιρο στην αλάνα, μπάσκετ με αυτοσχέδια στεφάνια και άγιος ο θεός. Το μεσημέρι φρόντιζε να διαβάζει όλα του τα μαθήματα το μεσημέρι, γι αυτό και σπούδασε Μαθηματικός στο Πανεπιστήμιο της Αθήνας. Ο γυμναστής του στο Δημοτικό, η παλιά δόξα του Σπόρτιγκ, Παύλος Σταμέλος, τον μύησε στο μπάσκετ .Έπαιξε στο Μαρούσι και ανήκε στη φουρνιά που ξεκίνησε το πρωτάθλημα μίνι, τότε που οι λιλιπούτειες ομάδες αγωνίζονταν σε κατάμεστα γήπεδα, πριν τους αγώνες του αντρικού στην Α’ Εθνική. Διετέλεσε προπονητής σε όλες τις ηλικίες , σε Άντρες και Γυναίκες στον ΑΟ Πεύκης. Ξεκίνησε να γράφει ερασιτεχνικά, πριν το Ευρωμπάσκετ του 1987, στην εβδομαδιαία εφημερίδα «7ήμερο του μπάσκετ». Συνεντεύξεις από τους νεαρούς τότε Κούκοτς, Μαρτσουλιόνις, Σμιτς, Κοχ του άνοιξαν την πόρτα για το «ΦΩΣ των Σπορ», τότε που το μπάσκετ έγινε από μονόστηλο, σελίδα. Ήταν η στιγμή που επέλεξε οριστικά να κάνει το χόμπι του, επάγγελμα. Οι βασικότεροι σταθμοί στην δημοσιογραφική του πορεία ήταν το «Τρίποντο» στο οποίο αρθρογραφούσε από την πρώτη μέχρι την τελευταία μέρα της κυκλοφορίας του, η «Ελευθεροτυπία» (2000-2012) και η «Ερα Σπορ». Από το 2001 και μετά, από τη συχνότητά της μετέδωσε όλες τις μεγάλες στιγμές του ελληνικού μπάσκετ, με αποκορύφωμα το χρυσό στο Βελιγράδι και το ασημένιο στην Σαϊτάμα. Πλέον ανήκει στο αθλητικό τμήμα της «Εφημερίδας των Συντακτών, ως υπεύθυνος μπάσκετ..gb.

24MEDIA NETWORK

Ο Γιώργο Μίνος είδε και κράζει την ταινία του Λάνθιμου

Ένα σινεφίλ παραλήρημα βγαλμένο μέσα απ' τα χειρότερα κινηματογραφικά σου όνειρα.

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ